Ekklesia Leiden

Liturgische schikkingen 1e halfjaar 26

 

Keti Koti, de Verloren Zoon en bij hoge uitzondering vijf liturgische schikkingen, 28 juni 2026

Liturgische bloemschikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

thema: Keti Koti, biblioloog en overvlieger Ida 

Voorganger / liturg: Christiane van den Berg-Seiffert

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Op de zondagen na Pinksteren is de liturgische kleur groen van groei en hoop. Deze periode duurt tot aan de Advent en noemt men ook wel De Grote Groene Tijd.

  1. Feestelijke Keti Koti-schikking met oersterke plukbloemen, geplukt tijdens de hittegolf: Vandaag is er aandacht voor Keti Koti in de Ekklesia Leiden. Een langwerpige zwarte schaal staat op een ruwe oranje geverfde plank. In de zwarte schaal staan oersterke plukbloemen. Alleen de getinte mannenhand uiterst links draagt nog gouden ketenen, de overige handen zijn gelukkig al bevrijd en houden een feestelijke vlaggenlijn met drie vlaggetjes omhoog. Drie is het getal van de Drie-Ene God of de Drie-Eenheid. Een grote hand vormde van het touw een 8, het eeuwigheidsteken. Opdat we voor altijd bevrijd mogen zijn van het kwaad én onrecht. Het zaaddoosje van de klaproos symboliseert de hoop op een vreedzame toekomst. Het beige knisperende balletje is het zaaddoosje van het Duifkruid en staat voor liefde, onschuld en vrede. Elke dag bloeit er één bloemetje van de Eendagsbloem en symboliseert zo het leven in het nu en niet steeds kijken naar het verleden…
  2. De blauwwit gestreepte vaas verbeeldt de kwestie tussen de twee broers: witte Liatris symboliseert doorzettingsvermogen om bijvoorbeeld te proberen om uit een slechte situatie te komen, wat de jongste broer deed en de paarse Veronica de loyaliteit en trouw van de oudste, die thuis bleef om voor zijn oude vader te zorgen. De vader besefte hoe hulpeloos hij was. Wit is de kleur van de vrede, zoals ook de witte duif de vrede symboliseert. Paars is de kleur van verdriet en lijden. Het zaaddoosje van de klaproos maakt een sierlijke beweging en staat voor veerkracht en troost. 
  3. Blij bakje met feestelijke bloemen voor de Verloren Zoon: in het hart staat de blauwe Agapanthus als teken van Goddelijke liefde. Ook het zaaddoosje van het Duifkruid is zichtbaar en het zaaddoosje van het Juffertje-in-het-Groen of poëtischer in het Engels: ‘Love-in-the-Mist’ of ‘Devil-in-the-Bush’ omdat het stekels heeft en op een duiveltje lijkt. De duivel is in veel religies de verpersoonlijking van het kwaad. De roze pluim is de Grote Kattenstaart en betekent vergeving.
  4. Blije theepot met thee voor de Verloren Zoon: ook hier herkennen we de witte Liatris (doorzettingsvermogen), de blauwe Agapanthus (Goddelijke liefde), de Eendagsbloem (leven in het nu, genieten van dit moment). Maar ook heerlijk geurende lavendel voor toewijding of Sanguisorba of Pimpernel, die liefde symboliseert. En Wijnruit met de gele bloemetjes en groene vruchtjes, dat in de Middeleeuwen gold als bescherming tegen het kwaad, maar ook spijt en berouw symboliseert en zo bij het verhaal van de jongste zoon past. 
  5. De Verloren Zoon met liturgische bloemen in paars van verdriet en geel van vreugd: Deze liturgische schikking in tere kleuren als paars, lila, roze en geel is een rouwstuk. Paars symboliseert het lijden. Er waren ook betere tijden: daar verwijst het geel van de vreugde naar. Blauwe Agapanthus: Goddelijke liefde, Lavendel voor toewijding en liefde. Lichtgele bloemetjes van de Vrouwenmantel staan voor troost. De beige bolletjes zijn de zaaddoosjes van het Duifkruid en staan voor oprechte liefde en trouw. Het zaaddoosje van de klaproos symboliseert herdenken, troost en veerkracht.

Uit de liturgie:

Biblioloog Lucas 15, 11‐32 (NBV) over de Verloren Zoon. (…) geen mens staat hier alleen, // want de vreugde en de tranen // delen we een uur lang samen (…).[1] Uit het gedicht Werkster van Gerrit Achterberg: Zij kent de onderkant van kast en ledikant, // ruwhouten planken en vergeten kieren, // want zij behoort al kruipend tot de dieren, // die voortbewegen op hun voet en hand.” Uit het Schriftlied: ‘Lied van de verloren zoon’ (t: A. Houkes-Hommes, m. T. Löwenthal): “Ik ben vader van twee zonen: eentje lief en eentje vrolijk. Evenveel houd ik van beiden. Eentje ben ik toen verloren. Hij verliet me en ik liet hem. D’oudste is bij mij gebleven. Daardoor kon ik overleven.” “En tot slot wil ik dit voor jou wensen: (…) dat je steeds God bij jou, om je heen voelt (…) dat wens ik met heel mijn hart’, uit het Iers zegenlied (t. A. Houkes-Hommes, m. Down by the Salley Gardens). Gij die ons hebt gezegd wat leven is, te doen wat goed is, recht, elkaar bevrijden.[2] (…) Uw Naam worde zichtbaar in ons (…) breek de macht van het kwaad.[3]

———

 [1] Openingslied: ‘Dit huis van glas en steen’ (t A. van Tongeren, m. A. van Baest).

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 327: ‘Gij die de stomgeslagen mond verstaat’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[3] ZZZ-bundel, lied 303:’Onze Vader verborgen’ (t. H. Oosterhuis, m. T. Löwenthal). 

Creatief en duurzaam hergebruik

  1. Feestelijke Keti Kot-schikking: de oranje plank is bouwafval en gratis uit een container gehaald. De zwarte langwerpige schaal stond in de Weggeefkast bij de Stichting Oegstgeester Kringloop en was gratis. De armen komen van poppen uit de oudste Kringloop van Leiden, de vlaggenlijn maakte Monique van der Gaag zelf.  Het jute en de knopspelden komen uit Monique’s vazenkast. Alle oersterke bloemen komen uit de biologische pluktuin De Groene Cirkel, waar men een grote korting gaf. FLWRS aan de Irislaan in Oegstgeest schonk de wat oudere plak mos. 
  2. Blauwwit gestreepte vaas ‘Twee broers’: Joan van der Weij schonk de witte vaas, Monique van der Gaag beplakte hem met Washi-tape uit haar vazenkast. De witte stenen duif komt daar ook vandaan. 
  3. Gestreept bakje komt uit de oudste Kringloop van Leiden, Monique beplakte het met Washi-tape.
  4. Gestreepte theepot komt van de Weggeeftafel van Hester Scheltens uit Oegstgeest, Monique beplakte de theepot. 
  5. Ronde robuuste gele glazen bak komt van de Weggeeftafel van Hester Scheltens uit Oegstgeest, die Monique beplakte met Washi-tape, zodat alle liturgische schikkingen duidelijk bij elkaar gingen horen. 

Zomaar wat bloemen boven het kerkdak, 14 juni 2026

Liturgische bloemschikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

thema: Tweede zondag na Trinitatis volgens het oecumenisch leesrooster 

Liturg/ voorganger:

Marcel Barnard

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Op de zondagen na Pinksteren is de liturgische kleur groen van groei en hoop. Deze periode duurt tot aan de Advent en noemt men ook wel De Grote Groene Tijd: bloemen in alle kleuren zijn toegestaan. Boven het kerkdak komen drie lange, groene stelen van de Allium harmonieus bijeen als teken van samenwerking. De bloem van de Allium bestaat uit vele stelen met een individuele bloem en verwijst zo naar harmonie en samenwerking. De muren van de kerk worden omlijst door drie blauwe Agapanthus als teken van liefde en drie Blauwe Distels als teken van lijden. Drie is het getal voor de Drie-Ene of de Drie-Eenheid van God de Vader, God de Zoon en de Geest: drie personen en toch maar één God. De twee lichtgroene zaaddoosjes van het Juffertje-in-het-Groen staan voor liefde. Her en der lichten gele bloemetjes op tussen het paars: Heiligenbloem of Lavendelkatoen. Ze groeiden vooral in Middeleeuwse kloostertuinen als bescherming tegen ongedierte en het kwaad. 

Uit de liturgie:

Zomaar een dak boven wat hoofden (…) Huis dat een levend lichaam wordt als wij er binnengaan om recht voor God te staan. (…) Namen voor Hem.[1] Ik zal in mijn huis niet wonen (…) plek waar Hij wonen kan.[2] O Heer God (…) rijk aan liefde.[3] Gezegend mensen die goed zijn, de hand die niet slaat, de mond die niet verraadt, de vriend die zijn vriend niet verloochent.[4]

——-

[1] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 110a: ‘Zomaar een dak’ (t. H. Oosterhuis, m. Valerius’ Gedenckclank 1626, 1 Korinthiérs 12:13.

[2] ZZZ-bundel, lied 427: ‘Psalm van David’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen), psalm 132: 3-5.

[3] ZZZ-bundel, lied 393: ‘O Heer God, erbarmend genadig’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen), Exodus 34:6-7.

[4] Tafelgebed: ‘Gezegend de onzienlijke’.

Creatief en duurzaam hergebruik:

De glazen zilverkleurige schaal komt via Hester Scheltens, eigenaresse van de Weggeeftafel en diende op 1 februari 2026 tot onderbord bij de viering ‘Samen aan de maaltijd’. Het grijze ijzeren kerkje komt uit de vazenkast van Monique van der Gaag evenals de roze knopspelden. Het prachtige paarse lint komt weer van de Weggeeftafel van Hester. De gele bloemetjes van de Heiligenbloem of het Lavendelkatoen en de twee Juffertjes-in-het-Groen komen uit de Kruidentuin in Oegstgeest.  

Lammetje tussen de bloemen met witte vlieger, 7 juni 2026

Liturgische bloemschikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

thema: Eerste zondag na Trinitatis: eigen invulling voorganger met ‘Een nieuw lied’

Liturg/ voorganger:

Rob van Waarde

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Op de zondagen na Pinksteren is de liturgische kleur groen van groei en hoop. Deze periode duurt tot aan de Advent en noemt men ook wel De Grote Groene Tijd: bloemen in alle kleuren zijn toegestaan. Drie kleine groene blaadjes van de Klimop staan voor de trouw van God, omdat de Klimop zich met zijn hechtwortels overal aan vast houdt. Drie is het getal van de Drie-Ene God of de Drie-Eenheid (Trinitatis). Tussen de bloemen, waarvan de drie witte rozen en de drie roze gerbera’s het meest in het oog springen, bevindt zich een lammetje (symbool voor Lam Gods of Jezus Christus) onder de witte vlieger met de lange staart met daaraan drie kralen, één roze en twee paarse. Een vlieger staat voor hoop en vrijheid en beweegt zich tussen hemel en aarde. Paars is de kleur van het lijden. Roze is paars waar het Licht doorheen schijnt, zo wordt halverwege de Advent en de Veertigdagentijd het purper roze. Wit is de kleur van de onschuld en van de vrede. Zowel rozen (Rosa), Gerbera’s, Gipskruid en Duizendschoon symboliseren liefde. De Dianthus barbatus ‘Green Trick’ ziet eruit als een groene pluizige bol en is familie van zowel de Duizendschoon als de Anjer en geldt als Bloem van God. Deze ‘Bloementaart’ verbeeldt een idealistische wereld vol liefde en zonder pijn of lijden gepresenteerd op een taartplateau.  

Uit de liturgie: [cresc poco a poco = beetje bij beetje luider zingen] De wolf en het lam zullen weiden tezamen. [1] Dan is de dag van het lam, zie Ik kom haastig, zegt Hij.[2] Het hart dat ontvangt zij gezegend.[3] (…) van de trouw van de HEER is de aarde vervuld. [4] Refaat Alareer (1979‐2023): If I Must Die // If I must die, // you must live // to tell my story // to sell my things // to buy a piece of cloth // and some strings, // (make it white with a long tail) // so that a child, somewhere in Gaza // while looking heaven in the eye // awaiting his dad who left in a blaze — // and bid no one farewell // not even to his flesh // not even to himself — // sees the kite, my kite you made, flying up // above, // and thinks for a moment an angel is there // bringing back love. // If I must die // let it bring hope, // let it be a story. //

Vertaling: Als ik moet sterven // Als ik moet sterven, // moet jij leven // om mijn verhaal te vertellen // om mijn spullen te verkopen // om een stuk stof te kopen // en wat touw, // (maak het wit met een lange staart) // zodat een kind, ergens in Gaza // terwijl het de hemel in de ogen kijkt // wachtend op zijn vader die in vlammen is // opgegaan — // en niemand vaarwel heeft gezegd // zelfs niet zijn eigen vlees en bloed // zelfs niet zichzelf — // de vlieger ziet, mijn vlieger die jij hebt // gemaakt, hoog in de lucht vliegen, // en denkt dat – even – er een engel is // die de liefde terugbrengt. // Als ik moet sterven // laat het hoop brengen, // laat het een verhaal zijn. //

——

[1] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 411: ‘Dat een nieuwe wereld komen zal’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[2] ZZZ-bundel, lied 466: ‘Van grond en vuur’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) psalm 122:5.

[3] ZZZ-bundel, lied 181: ‘Onstilbare tonen’ (t. H. Oosterhuis, m. T. Löwenthal). 

[4] Psalm 33: 5 (NBV 21).

Creatief en duurzaam hergebruik: Bloem & Passie by Dacor in Wijckerslooth in Oegstgeest deed drie roze Gerbera’s cadeau! Het glazen taartplateau vond Monique van der Gaag afgelopen woensdag op de Weggeeftafel van Hester Scheltens. De vlieger met staart maakte Monique zelf. Het lammetje komt uit haar vazenkast.  

Op 31 mei 2026 is er geen liturgische schikking i.v.m. een gezamelijke viering met Leidse Protestantse kerken!

Een foto van een eerdere liturgische schikking: de lemniscaat of het eeuwigheidsteken.

Pinksteren met rode kat, rode hoed en rode rozen, 24 mei 2026

Liturgische bloemschikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

thema: Pinksteren

Liturg/ voorganger: Maria Draaijers

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Rood is de liturgische kleur met Pinksteren en symboliseert het vuur en de liefde van de Heilige Geest. Rode rozen symboliseren liefde. Donkerrode Duizendschoon is familie van de Dianthus en een Bloem van God. Rode Gerbera staat voor de onvoorwaardelijke liefde van God. De Duif staat voor de Heilige Geest. Vrouwenmantel voor vrouwelijke kracht, troost en bescherming. 

De rode kat heeft de juiste liturgische kleur en houdt zowel de rode Duif vlak voor zijn neus als het vrouwenfiguurtje met de rode hoed en het rode haar goed in het oog. Historisch gezien denken we bij ‘Het meisje met het rode haar’ meteen aan Hannie Schaft, een verzetsvrouw in de Tweede Wereldoorlog. Een rode hoed staat in Amerika symbool voor vreedzaam protest en solidariteit met migranten, niet te verwarren met de vrouwen die rode hoeden (en paarse kleding) dragen. Dat is een heel ander genootschap, dat voor de gezelligheid bijeen komt. 

Uit de liturgie: Wees hier aanwezig (…) met hart en ziel. (…) Zie ons (…) laat ons niet vallen (…) zend uw geest. [1] Veni Sancte Spiritus tui amoris ignem accende. Kom Heilige Geest, ontsteek het vuur van uw liefde. [2] Maar aan beslissende momenten gaan bijna altijd perioden van voorbereiding vooraf. En ze worden gevolgd door een even belangrijke periode van afstemming (…) De manier waarop we ons op beslissende momenten voorbereiden, bepaalt in hoeverre we in staat zijn daarna weer op te staan en verder te gaan. [3] Herschep ons hart (…) wees de stem die ons geweten wekt. [4] Omdat Gij het zijt, groter dan ons hart (…) Gij die liefde zijt. [5] Verzet begint niet met grote woorden // maar met kleine daden // of de kat die de kolder in zijn kop krijgt (…). [6]

——-

[1] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 313: ‘Wees hier aanwezig, woord ons gegeven’ (t. H. Oosterhuis, m. T. Löwenthal). 

[2] ZZZ-bundel, lied 745: ‘Veni Sancte Spiritus’ (t. Taizé, m. J. Berthier). 

[3] Citaat uit de Eerste lezing: Bisschop Mariann Edgar Budde in ‘Durf moedig te zijn’, p. 20.

[4] ZZZ-bundel, lied 97: ‘Herschep ons hart’ (t H. Oosterhuis, m. T. Löwenthal).

[5] ZZZ-bundel, lied 328: ‘Groter dan ons hart’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[6] Citaat uit het gedicht van Remco Campert uit de slottekst: Verzet begint niet met grote woorden.

Creatief en duurzaam hergebruik:

Het rode mandje komt uit de vazenkast van Monique van der Gaag: rood is namelijk haar lievelingskleur. De rode kat is een kleurenprint van een ovenhandschoen. De houten duif (uit haar vazenkast) maakte Monique rood en het vrouwenfiguurtje (idem) kreeg van haar een rode hoed. 

Ludieke bloemschikking: Theepotje met rode bloemen, 17 mei 2026

Ludieke bloemschikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: geen, thema: vrij

Dit is nadrukkelijk géén liturgische schikking, maar een ludieke bloemschikking bij wijze van uitzondering gemaakt (op eigen kosten) opdat er vandaag twee bloemstukken zijn om weg te geven door een bestuurslid aan de twee nieuwe bestuursleden… 

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Een theepotje gevuld met bloemen schenkt vriendschap via de witte Alstroemeria en vreugde, geluk en een voorspoedig begin via de roze Waxflower. De rode kerstbal zou de rode ondergaande zon kunnen symboliseren: de zon is het symbool van God en rood is de kleur van de liefde. Vuurrode Anjers behoren tot de familie van de Dianthus en zijn Bloemen van God. En wat doet die grappige hond op de theepot? Die zou naar Dierendag kunnen verwijzen. En heel geschikt zijn voor iemand die van honden houdt…

Creatief en duurzaam hergebruik:

De rode kerstbal schonk Hester Scheltens, eigenaresse van de Weggeeftafel in Oegstgeest. Het theepotje vond Monique van der Gaag in een kringloopwinkel in de regio en het belandde in haar vazenkast om er wat leuks mee te doen. 

Welke waarheid met 7 witte pioenrozen en Clematis, 10 mei 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Uitgesproken

thema: Fake news

voorganger: Gerko Tempelman

liturg: Japke van Malde

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Wit als kleur van licht en feest is de liturgische kleur vanaf Pasen tot Pinksteren en komt naar voren in een tuin in een vaas met zeven witte Pioenrozen als teken van liefde. Zeven is een heilig getal. De Clematisrank heeft bladeren, die uit drie blaadjes bestaan en zo symbool staan voor de Drie-Eenheid of God. 

Welke waarheid is waar? Op zowel de buitenste als de binnenste vaas zijn stukjes doorzichtig bedrukt papier geplakt. Soms zijn de woorden meteen te lezen. Soms staan de woorden ondersteboven. Soms staat de tekst aan de binnenzijde van de vaas. Woorden zijn doorgehaald alsof het fake news was. Het papier kreeg een dun laagje zonnebloemolie en werd daardoor transparant. De woorden van de voor- en de achterzijde zijn nu tegelijkertijd leesbaar, maar in spiegelbeeld. De waarheid is helder voor wie vanaf de goede kant kijkt. Met de juiste intentie. Om het te willen zien. 

Uit de liturgie: Aan zijn ongeboren kleinzoon (die het levenslicht niet zou zien), schreef de Joodse schrijver Edmond Fleg in de tekst Why I am a Jew hoe het geloof van vader op zoon eeuwenlang is doorgegeven, van vader op zoon, van moeder op dochter. Misschien, schrijft hij, zul jij het willen opgeven. Als dat zo is, laat het dan zijn voor een grotere waarheid. [1] O mensheid, begroet de liefde (…) zaai sterren van liefde, een tuin. [2] Gelukkig wie bij u hun toevlucht zoeken, met in hun hart de wegen naar u. (…) Want God, de Eeuwige. [3] Keer U om naar ons toe, keer ons toe naar elkaar.[4]

——-

[1] Citaat van gastvoorganger Gerko Tempelman.

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 89: ‘Zomerlied’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen).

[3] Psalm 84, vers 6 en 12 (NBV).

[4] ZZZ-bundel, lied 112: ‘Keer U om’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen).

Creatief en duurzaam hergebruik

De grote glazen vaas schonk Hester Scheltens, eigenaresse van Het Kunstkasteel en de Weggeeftafel. De kleinere glazen vaas met metalen sierrand schonk Gertrüd Warmerdam. De Clematisrank komt uit de tuin van Monique van der Gaag. Het papier bestaat uit twee pagina’s uit het magazine Tijdgeest van Trouw. 

Drie witte pioenrozen als liturgische bloemschikking bij Kerkasiel Kampen zaterdag 9 mei 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

thema: Kerkasiel Kampen

voorganger/ liturg: Maria Draaijers m.m.v. vele andere pelgrims.

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Wit als kleur van licht en feest is de liturgische kleur vanaf Pasen tot Pinksteren komt naar voren in drie grote witte Pioenrozen als teken van liefde. Drie is het getal dat verwijst naar de (heilige) Drie-Eenheid of naar God. Groen zijn de bladeren in de kleur van de hoop. Wit en blauw zijn de kleuren van Maria, Moeder van God, waarbij blauw naar het hemelse verwijst. Babyblauw is geen liturgische kleur, maar het verwijst in de seculiere of niet-kerkelijke wereld naar een jongetje. We kunnen het gemakkelijk koppelen aan het kindje Jezus dat Maria kreeg. Moederdag valt elk jaar in de tweede week van mei op een zondag: morgen! De meimaand is de maand van Maria: in deze maand is er extra devotie ter ere van haar.

Uit de liturgie: geen opgave gehad en dat hoeft ook niet. Vrije liturgische schikking bedacht. 

Creatief en duurzaam hergebruik: De witte, lichtblauwe en donkerblauwe wol komt uit het breikrat van Monique van der Gaag. De blauwe vaas maakte deel uit van het Kunstproject in het Hoogkoor tijdens de Paaswake 2026 en is geschonken door Hester Scheltens, eigenaresse van Het Kunstkasteel en de Weggeeftafel in Oegstgeest.  

Gebroken schenkkan met rode bloemenwijn, 3 mei 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Uitgesproken

thema: Je moet het maar durven

voorganger: Bert Jan Lietaert Peerbolte

liturg: Japke van Malde

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Wit als kleur van licht en feest is de liturgische kleur vanaf Pasen tot Pinksteren, wanneer de kleur rood wordt. Jezus gooide de tafels om van de geldwisselaars. Stelt u zich eens voor als er op één van die tafels een witte schenkkan met rode wijn had gestaan? Dat moment is gevangen in deze liturgische bloemschikking. Je moet het maar durven om deze gedachte toe te laten…

De rode bloemenwijn stroomt uit de gebroken schenkkan: drie golven rozerode Duizendschoon en drie rode en roze Anjers als bloem van God. Drie roze pioenrozen zijn het teken van liefde. God is aanwezig in het getal van drie bloemen van dezelfde soort. Zelfs in de drie stapeltjes scherven op de voorgrond. Drie verwijst naar de Drie-Eenheid of naar God. 

Uit de liturgie: Jezus kwam niet alleen ‘om te sterven’. Jezus kwam om te leven — te onderwijzen, te genezen, verhalen te vertellen, tafels omver te gooien, (…) en te eten met mensen met wie je niet mocht eten. Om het brood te breken, de wijn te schenken.[1] Zul Jij er zijn? Ik zal er zijn. [2] Het hart dat ontvangt (…) Gij onze enige ware. [3] (…) tot ik Hem, Hij mij vinden zal, en hoe.[4] We voelen zijn leven als wijn in ons bloed (…) een dronk op jou op ons op straks als je weer komt – je bent er al, want altijd hier, altijd nabij, altijd bij haar, bij hem, bij mij. [5]

——-

[1] Citaat uit de slottekst van Marianne Budde in haar boek ‘Durf moedig te zijn’ de auteur Rachel Held Evans.

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van Zoeken en Zien, lied 338: ‘Om de mensen, godverlaten’ (t. M. Spoelstra, m. J. Strainer). 

[3] ZZZ-bundel, lied 181: ‘Onstilbare tonen’ (t. H. Oosterhuis, m. T. Löwenthal).

[4] ZZZ-bundel, lied 202: ‘Uit staat en stand’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) Jesaja 6:13.

[5] ZZZ-bundel, lied 645: ‘Wij noemen ons één’ – tafelgebed (t. M. de Vos, m. H. Heuvelmans). 

Creatief en duurzaam hergebruik: Het mooie inmiddels lichtgroene glanzende Aspidistrablad is bijna vier weken oud en was een geschenk van Molly Ackerman. Het witte sierlijke bord komt uit de vazenkast van Monique van der Gaag. De schenkkan stond op de liturgische tafel met Kerstavond 2025. 

 

 

 

Thomaszondag, Beloken Pasen, 12 april 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

thema: Beloken Pasen/ Thomaszondag, ‘Raak de wonden aan’

voorganger/ liturg: Tanja van Leeuwen

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Wit als kleur van licht en feest is de liturgische kleur op de zondag na Pasen, wanneer het Paasoctaaf afgesloten wordt. Vandaag is het Beloken Pasen of Thomaszondag.

Twee grote handvormige groene bladeren afkomstig van de Vingerplant of Fatsia japonica worden wel gezien als de handen van God. Groen is de kleur van de hoop. Een paarse spijker maakt een gat in het blad, gaat zelfs door twee bladeren heen. Paars is de kleur van verdriet en lijden. Maar in de palm van de hand groeien twee geurende rozen als symbool van liefde (van God): een grote witte Avalanche roos van onschuld en een grote rode, een Red Naomi, gekweekt in Nederland door duurzame en biologische kwekers. Een Dianthus (barbatus) ‘Green Trick’[1] staat er pal naast en is niet alleen een Bloem van God, maar ook een bloem, die vriendschap en liefde symboliseert.

Drie bloemen in totaal verwijzen naar het getal drie van de Drie-Eenheid van God de Vader, God de Zoon en de Geest, drie personen en toch maar één God. 

Uit de liturgie: Tomas, een van de twaalf, (…), was er niet bij toen Jezus kwam. (…) Maar hij zei: “Ik wil zijn handen zien met de gaten van de spijkers erin; ik wil ze met mijn vingers voelen. (…) Anders geloof ik het niet.”[2] Samengekomen om te gaan vieren, uur (…), van Woord en van Geest, dat warm en met liefde en licht is doorweven, ons helpt om ons leven gestalte te geven.[3] Licht en adem is de geest (…) dat jij zonder angst zult leven, wat je leest. (…) Vriendschap tegen duizend vrezen.[4] 

———-

[1] Alle bloemen zijn gekocht bij Bloem & Passie by Dacor in Oegstgeest, een bloemenwinkel, die met duurzame en biologische bloemen en planten werkt.

 [2] Johannes 20, 24‐25 (WV‐1995).

[3] Oecumenische liedbundel Zangen van Zoeken en Zien, lied 107: ‘Intochtslied’ (t. M. de Bruijne, m. E. Slicocks).

[4] ZZZ-bundel, lied 600: ‘Boek jij bent geleefd’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

Creatief en duurzaam hergebruik

De grote spijker was in een vorig leven een zilverkleurige schroef en is achtergelaten op de stoep. Monique van der Gaag omwikkelde hem met paarse flowertape. De witte slanke vaas stond op de Weggeeftafel langs het fietspad bij de Kennedylaan in Oegstgeest.

 

 

 

 

Volop Pasen tijdens de Paaswake & op Eerste Paasdag, 4 en 5 april 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

thema: Paaswake/ Stille Zaterdag met als voorganger/ liturg:

Owe Boersma, Ekklesia Leiden & Margreet Klokke, Hooglandse Kerkgemeente.

thema: Eerste Paasdag met als voorganger/ liturg: Owe Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Er staat gewoon een tuintje op de liturgische tafel! De witte en gele bloemen lijken elkaar te steunen. Ook de bolletjes doen mee en houden een steel, die bijna omvalt overeind, door er letterlijk tegenaan te gaan staan. De liturgische kleur tijdens de Paaswake en met Pasen is wit van Licht en feest. Witte rozen symboliseren liefde. Tussen de rozen staat steeds een witte Zuidenwindlelie, die meerdere namen draagt zoals Ster van Bethlehem en dan licht in donkere tijden symboliseert. Of Jacintha del Padre en verwijst zo naar Onze Vader of naar God.

Drie hoge Zuidenwindlelies springen in het oog. Ze worden geflankeerd door minstens even grote slanke bloeiende gele narcisjes op bol. De narcisjes verloren hun bruine velletje en tonen hun stralend witte buikjes. Ze staan gegroepeerd per drie. Het getal drie verwijst naar de Drie-Eenheid of naar God. Narcisjes symboliseren de opstanding, want na de lange, donkere winter is dit één van de eerste bloemen die bloeit. Gele Kalanchoë symboliseert ook liefde. Twee grote groene Fatsia japonica-bladeren liggen op de rand van de schaal. Men ziet dit handvormige blad wel als de beschermende handen van God. Groen tot slot is de kleur van de hoop.

Uit de liturgie: (…) en zeg hun: “Hij is opgestaan uit de dood (…).[1] Gij die liefde zijt.[2] Keer U om naar ons toe – keer ons toe naar elkaar.[3] De steppe zal bloeien. (…) De dode zal leven. De dode zal leven. De dode zal horen: nu leven. Ten einde gegaan en onder stenen bedolven: dode, dode, sta op, het licht van de morgen.[4]Dan zal ik leven. [5] Hij plantte vlak bij zonsopgang een tuin.[6]

———

[1] Paasevangelie: Matteus 28:7 (NBV) – uit de liturgie van de Paaswake. 

[2] Tafelgebed: ‘Groter dan ons hart’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) – uit de liturgie van de Paaswake.

[3] Gezongen kyrie: Oecumenische liedbundel Zangen van Zoeken en Zien, lied 112: ‘Keer U om’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) – uit de liturgie van Eerste Paasdag. 

[4] Slotlied: ‘De steppe zal bloeien’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) – uit de liturgie van de Paaswake en openingslied in de ZZZ-bundel 457 op Eerste Paasdag. 

[5] ZZZ-bundel, lied 723: ‘Dan zal ik leven’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) Openbaringen 20:13 – uit de liturgie van Eerste Paasdag.

[6] ZZZ-bundel, lied 453: ‘Ballade van de mens’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) Genesis 2: 4b-25 – uit de liturgie van Eerste Paasdag.

Creatief en duurzaam hergebruik

De nieuwe, witte opengewerkte bollen van pitriet schonk Rien Wattel, emeritus predikant uit Hoofddorp en gastvoorganger in de Ekklesia Leiden. De witte schaal is eigen bezit van Monique van der Gaag. 

 

 

 

 

Kunstproject van de Kunstcommissie Ekklesia Leiden in het Hoogkoor tijdens de Paaswake 4 april 2026

Beheer webpagina en foto’s van de liturgische schikkingen:

Monique van der Gaag

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen: 

Deze bijdrage van Monique van der Gaag verbeeldt Exodus 13:18 en Exodus 14: 21, 22, 30 (NBV).

Een muur van drie blauwe vazen met lichtblauwe draad verwijst naar de blauwe muur van het zeewater. In de drie blauwe vazen bloeien volop Paasbloemen of Narcissen, geel als de zon. De zon staat symbool voor God.

Zelfs in drie witte vazen met zand bloeien nog bloemen. De uittocht of exodus begon in de woestijn. Vandaar het witte zand in de drie vazen. Het zand staat ook symbool voor het droge witte land, dat ontstond nadat God een doorgang maakte door de zee te laten terugwijken.

De rode roos verwijst naar de Rode Zee, want Rietzee en Rode Zee zijn benamingen voor dezelfde Bijbelse locatie. De Roos is de bloem van de liefde. De Rode Draad komt terug in de slinger met plukjes palmtak en narcissen. 

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Bijdrage van Jan Halin, Kunstcommissie Ekklesia Leiden

Opgestaan

 

Opgestaan en teruggekeerd naar 

mijn huis voor de altaardeuren 

naar de kapel van ’t Huys Dever,

plaats van gebed, van troost, van

vieren, van gemeenschap en hoop.

 

Door de tijd geblakerd door

walmen van kaarsen vol geuren

zoet harsachtig van wolken wierook.

Geblakerd door tijden van wanhoop,

van chaos, pijn en ontreddering.

 

Opgestaan en toegewend naar

toekomst van het kleine goede

van zwaarden tot ploegijzers van

de andere wang toekeren van 

jij en ik, van samen in geloof, liefde

en hoop, van de wereld omgekeerd.

Jan Halin 

Toelichting Jan Halin: 

3 triplex kistjes/bakken, 3 formaten. 

Ik ben lid van de kunstenaarsvereniging Bollenstreek in Beeld (BIB). Van het bestuur kregen wij 2 kistjes om artboxes te maken voor een expositie in de middeleeuwse donjon ’t Huys Dever in Lisse.

Ik ben in dialoog gegaan met ’t Huys Dever in Lisse en in ’t Huys met de kapel op de eerste etage. Van die kapel zijn nog enkel de altaardeuren aanwezig. Het geloof was vanaf de kerstening voor velen belangrijk en vormde een machtsbasis met alle aspecten van dien.

Ik heb de bakken uit elkaar gehaald en getransformeerd tot een crucifix en doornenkroon. De crucifix is teruggeplaatst van toen naar nu en staat op een sokkel voor de altaardeuren. Al het hout is gebruikt voor kruis, figuur van Jezus en van de restanten is de doornenkroon gemaakt.”

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

De rode draad is een project geïnitieerd door Wim Kuin, lid van de Kunstcommissie.

In 2025 vonden de Rode lijn demonstraties plaats: grootschalige, internationale protesten tegen het aanhoudende Israëlische geweld in Gaza en de passieve houding van westerse regeringen. We trokken een symbolische grens (‘rode lijn’) tegen vermeende oorlogsmisdaden, genocide en de blokkalde van hulpgoederen. Met de uitbreiding van de oorlog tot veel landen in het Midden-Oosten is ons project noodzakelijk, we trekken grenzen tegen onrechtvaardigheid en brute vernietiging van leven en van onze schepping.
In de rode draad heeft iedereen zijn verhaal. Zoals de geschiedenis gaat over mensen die
hulp nodig hebben en mensen die helpen! Hierbij passen de kernwoorden van Pasen:
schepping, uittocht en opstanding. We komen in actie voor onze aarde, hoe vullen wij
ons rentmeesterschap in? We bevinden ons als mensheid in een woestijn en zijn op uittocht uit het land van de dood: waar vinden we houvast en hoop op een nieuw Jeruzalem? We komen in opstand!

Onze acties:
+ 14 maart 2026 was de start in het Volkshuis met o.a. de rode draad haken en breien.
+ 4 april 2026 de Paaswake met een expositie van kunst over schepping, uittocht en
opstanding.
+ eind januari 2027 expositie bij Ars n.a.v. 600 jaar Bakkerij
Uitnodiging om mee te doen,onze lieve aarde wordt bedreigd!

Neem contact op met de Kunstcommissie.
Voorzitter Jan Halin.

 

Palmpasen met het ezeltje en het kruis, 29 maart 2026 [Zesde Zondag van de Veertigdagentijd]

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Veertigdagentijd

thema: Palmpasen

voorganger/ liturg: Ellen Kruyt

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De liturgische kleur met Palmpasen is rood en paars. Vandaag met Palmpasen is er eerst de blijde processie van de kinderen met hun kleurige palmpasenstokken in de vorm van een kruis, waarop een broodhaantje prijkt (verwijst naar de Haan van Goede Vrijdag) én een palmtakje, dat verwijst naar de palmtakken, die herinneren aan de intocht van Jezus op een ezeltje in Jeruzalem.

Aan de voorkant bloeien vooral rode bloemen in de kleur van de liefde. In het hart zetelt de liefde. Rode Roos symboliseert liefde, Gerbera onschuld en Anjer is een Bloem van God omdat het een Dianthus is. Het kleine, grijze ezeltje zit vast met een Rode Draad op een leeg schildersdoek, dat staat op een schildersezel. Het ezeltje verwijst naar de ezel uit de Bijbel. En de schildersezel verwijst naar het kunstproject, dat tijdens de Paaswake op 4 april 2026 gestalte krijgt in het Hoogkoor en bedacht is door artistiek leider Wim Kuin in samenwerking met de Kunstcommissie Ekklesia Leiden.

Aan de achterzijde, aan de schaduwzijde, bloeien vooral paarse bloemen als teken van rouw en het naderende lijden: de kruisiging op Goede Vrijdag. Paarse Anemoontjes symboliseren liefde. Lila Herfstasters symboliseren zowel liefde als vertrouwen. Paarse Lamsoor symboliseert zelfs eeuwige liefde, herinnering en onverzettelijkheid. Hulst heeft scherpe punten aan het blad en staat voor het lijden. Als teken dat God altijd aanwezig is, staat er aan de achterzijde ook een dieproze Dianthus of Anjer als Bloem van God. [God heeft Hem (dus) niet verlaten.] Tussen de palmtakken is het kruis al zichtbaar.

De houten bak waarin de twee glazen bloempotten zich bevinden, heeft aan de voorkant een mooie kant met een rood en paars blokpatroon en aan de achterkant een lelijke, ruwe kant, waar alle kleur ontbreekt en zo verwijst naar de tragische gebeurtenissen op Goede Vrijdag. De bovenzijde van de houten bak is paars en rood gekleurd. Rood is immers ook de kleur van het bloed (dat vergoten wordt). 

Uit de liturgie: Gij opent onze harten. (…) Heden hosanna, morgen kruisig Hem.[1] Ik ben een ezel, (…) toen men feest ging vieren, toen liep ik vooraan in de optocht mee. Ik droeg een Koning op mijn grauwe haren, een Koning zonder scepter, zonder kroon. Ik zie de palmen nog na al die jaren en nu nog hoor ik: ‘Leve Davids zoon’.[2]

——-

[1] Lied: ‘Alles wat over ons geschreven is’ (t. W. Barnard, m. F. Mehrtens).

[2] ‘Ballade van een Ezel’ (Hanna Lam).

Creatief en duurzaam hergebruik

Het ezeltje komt van de Stichting Oegstgeester Kringloop. Het blanco canvas op de houten schildersezel is nieuw gekocht. Het houten bakje met de twee glazen bloempotten schonk Hester Scheltens, eigenaresse van het Kunstkasteel en de Weggeeftafel. De boven-, de voor- en één zijkant werden met rode en paarse lak bewerkt door Monique van der Gaag. De hulst was snoeiafval en verzamelde Monique twee maanden geleden in haar dorp.  

Het paarse en gele omver geschopte heilige huisje, 22 maart 2026 [Vijfde Zondag van de Veertigdagentijd]

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie:  Vijfde Zondag in de Veertigdagentijd – Blasfemie

thema: Heilige huisjes

voorganger: Pieter Dronkers

liturg: Rinske Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De liturgische kleur in de Veertigdagentijd is paars of purper van voorbereiding op Pasen via bezinning, soberheid en lijden. Vergaten de heilige huisjes een moment de zwaartekracht toen ze omver geschopt werden? De omver geschopte heilige huisjes in de liturgische kleur paars en de niet-liturgische kleur geel verwijzen naar het ter discussie stellen van tradities. Zondigen tegen de voorgeschreven liturgische kleur past bij het thema. Paars ligt tegenover geel op de kleurencirkel: we zeggen dat deze kleuren met elkaar vloeken. Vloeken is godslastering of blasfemie. Bloemen zelf vloeken nooit, ze zijn van goddelijke oorsprong.

Geen soberheid in deze bloemrijke schikkingen, waar de Narcis in het oog springt. De Narcis kan niet leven in de schaduw van andere mooie bloemen. Gele Freesia symboliseert pure liefde. Oranje roos ook. Paarse anemoon staat voor een nieuw begin. Lamsoor in wit en purper met geel symboliseert standvastigheid. Dieproze Duizendschoon is familie van de Anjer of Dianthus en geldt als een bloem van God. De zon is van goud en het symbool van God. Goud is het dak van één van de huisjes. De bloemen van de Hypericum vingen zon en werden rode bessen.

De Rode Draad ontbreekt vandaag, maar tijdens de Paaswake in het Hoogkoor op 4 april 2026 is die terug in de symbolische kunstzinnige bijdragen van het kunstproject bedacht door artistiek leider Wim Kuin in samenwerking met enkele leden van de Kunstcommissie Ekklesia Leiden: Jan Halin en Monique van der Gaag

Uit de liturgie:

(…) Ik heb een narcis nodig. [1] (…) Zwaartekracht vergeten. [2] (…) Doen wat gedaan moet (…) durven leven zoals jij. [3] [Zijn leerlingen vroegen: ‘Rabbi, hoe komt het dat hij blind was toen hij geboren werd? Heeft hij zelf gezondigd of zijn ouders?’ ‘Hij niet en zijn ouders ook niet,’ was het antwoord van Jezus.] ‘Maar Gods werk moet door hem zichtbaar worden. Zolang het dag is, moeten we het werk doen van Hem die Mij gezonden heeft. [4] Ik, zegt Hij, ga iets nieuws beginnen? [5] (…) De dag [dat Jezus modder gemaakt had en zijn ogen geopend had,] was namelijk een sabbat. [6] (…) Gaf mij een levend hart en nieuwe ogen. [7]

——–

[1] Citaat uit het citaat uit de openingstekst, die gastvoorganger Pieter Dronkers koos uit Het vlindereffect van Mahmoud Darwish (1941‐2008).

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 28: ‘Lied om vrijheid’ (t. H. Oosterhuis, m.B. Huijbers).

[3] Gezongen kyrie: ‘Om menswording’ (t. A. van Tongeren, m. A. van Baest).

[4] Johannes 9: 2-4.

[5] ZZZ-bundel, lied 413: ‘Blijf niet staren’ (t. H. Oosterhuis, m. B. Huijbers) Jesaja 49:18-19.

[6] Johannes 9: 14.

[7] ZZZ-bundel, lied 547: ‘De Heer heeft mij gezien’ (t. H. Oosterhuis, m. B. Huijbers) Psalm 127:2.

Creatief en duurzaam hergebruikBloem & Passie by Dacor in Oegstgeest schonk een bos gele Freesia. De twee rieten mandjes komen via Hester Scheltens, eigenaresse van de Weggeeftafel. Monique van der Gaag bewerkte de twee oorspronkelijk rode Postcodeloterij-huisjes van Marlene.

 

Symbolische bloemschikking bij Kunstproject De Rode Draad, Hangende vaasjes en vaasjes met Rode Draad bij: 14 maart 2026

Symbolische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

Symbolische bloemschikking bij Kunstproject De Rode Draad, Hangende vaasjes en vaasjes met Rode Draad bij: 14 maart 2026 in het Leidse Volkshuis en 4 april 2026 tijdens de Paaswake in het Hoogkoor van de Hooglandse Kerk

Artistiek leider: Wim Kuin i.s.m. de Kunstcommissie Ekklesia Leiden

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De Osterglocke, Paasbloem of narcis is de bloem die bij Pasen hoort, hoewel geel geen liturgische kleur is, is het wel de kleur van Pasen. Rood is de kleur van liefde, passie, vuur en bloed. Deze hangende vaasjes komen terug tijdens de Paaswake in het Hoogkoor. De beker met strijdkreten is speciaal gemaakt voor de dag in Het Leidse Volkshuis. Dat geldt ook voor de kleine vaasjes op de placemat.

Creatief en duurzaam hergebruik:

Bloem & Passie By Dacor uit Oegstgeest verkocht vijf potjes narcissen voor een vriendenprijs, waarvoor hartelijk dank! Alle kleine glazen vaasjes waren een geschenk van zowel Paulien van Yperen, Lidy van der Spek als Hester Scheltens, eigenaresse van Het Kunstkasteel in Oegstgeest en van de Weggeeftafel. Het houten frame komt ook via Hester. Monique van der Gaag verving alle vaasjes, minus één. Alle wol, de placemat en de beker komen uit de vazenkast van Monique. Het mos was over van een eerdere liturgische schikking. 

Rode Kool met goddelijke gele en paarse bloemen, 8 maart 2026 [Derde Zondag van de Veertigdagentijd]

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie:  Derde Zondag in de Veertigdagentijd – Blasfemie

thema: Ik ben de goede herder

voorganger/ liturg: Owe Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De liturgische kleur in de Veertigdagentijd is paars of purper van voorbereiding op Pasen via bezinning, soberheid en lijden. Kindertjes komen uit de kool, zegt de folklore. Rondom de kool zorgt groen mos voor een illusie van een groene weide. Groen is de kleur van de hoop. Uit deze rode kool komt een weelderige Biedermeier met bloemen in oranje en paars en geel. Geel en paars staan tegenover elkaar in de kleurencirkel, men zegt daarom dat ze ‘vloeken’. Vloeken is godslastering of een vorm van blasfemie. Het hartje van de paarse Herfstasters is geel. Het hart is de plaats waar de liefde zetelt. Herfstasters symboliseren liefde. Het gele Gypskruid draagt de poëtische naam Baby’s Breath en dat is toepasselijk vandaag. Geel is weliswaar de kleur van Pasen buiten de kerken, maar geen liturgische kleur, ook oranje niet. Zondigen tegen de voorgeschreven liturgische kleur past bij het thema. Bloemen zelf vloeken nooit, ze zijn van goddelijke oorsprong. De tweekleurige anjers in geel en oranje kregen hun symboliek via de Griekse mythologie. Hun botanische naam is Dianthus of goddelijke bloem. De Rode Draad in de kleur van de liefde meandert over de bloemen en verwijst naar het Kunstproject van artistiek leider Wim Kuin in samenwerking met de Kunstcommissie. Twee lila schaapjes, de één met een donkere huid en de ander niet, verwijzen naar psalm 23: De HEER is mijn herder. Op hun rug dragen ze gele, paarse en oranje bloemen. Zoals de goede herder zijn schapen draagt. 

Uit de liturgie: (…) Het levende Woord dat opnieuw wordt geboren.[1] Gij die geroepen hebt ‘o mens’ en wij werden geboren.[2] Als Ekklesia vormen wij hier een geloofsgemeenschap, en maken wij deel uit van de kerk van alle tijden. Als deel van de wereldwijde kerk willen we de kinderen opnemen in ons midden en hen voorgaan in geloof, hoop en liefde.[3] De HEER is mijn herder, het ontbreekt mij aan niets. Hij laat mij rusten in groene weiden.[4] 

——–

[1] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 107: ‘Intochtslied’ (t. M. de Bruijne, m. E. Silcocks).

[2] ZZZ-bundel, lied 328: ‘Groter dan ons hart’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[3] Uit de doopgedachtenis, inleiding op de doop. 

[4] Uit de openingstekst: Psalm 23, De Heer is mijn herder, NBV21 Een psalm van David.

Creatief en duurzaam hergebruik:

De purperen schaal, de rode draad, de lila wol en het karton komen uit de vazenkast van Monique van der Gaag. De schaapjes zitten rondom een zilverkleurige waxinelichtjeshouder, die in Advent 2025 onderdeel van een liturgische schikking was en is teruggebracht door de ontvanger, waarvoor dank.  

Liturgische bloemen vloeken nooit, 22 februari 2026 [Eerste Zondag van de Veertigdagentijd]

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie:  Veertigdagentijd – Blasfemie (Eerste Zondag)

thema: Wat is blasfemie? 

voorganger/ liturg: Marcel Barnard

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De liturgische kleur in de Veertigdagentijd is paars of purper van voorbereiding op Pasen via bezinning, soberheid en lijden. Wat is blasfemie? Dat is moedwillig op elkaars religieuze tenen trappen. En dat is precies wat hier gebeurt: de schoen met een overdaad aan bloemen in uitbundige, niet-liturgische kleuren, die met elkaar vloeken zoals oranje en geel naast het waardige paars, trapt boven op de teen van de schoen met bloemen in de voorgeschreven liturgische kleur purper. Getuigen schoenen met paarse zolen op een gouden bord op de liturgische tafel überhaupt van eerbied? Om nog maar te zwijgen van sokken in sandalen, voorheen een grote zonde in de mode. Deze sokken zijn tweekleurig met een paarse hiel en een groene teen, waar een Goddelijke Bloem bloeit, de Dianthus Green Trick. Groen is de kleur van de hoop (dat er een eind komt aan geklaag en/of lijden). De Rode Draad verwijst naar het Kunstproject van artistiek leider Wim Kuin in samenwerking met de Kunstcommissie Ekklesia Leiden. De Rode Draad loopt door de twee glazen oren in de hoop op transparante communicatie. Daarom staan de bekers ook met de oren naar elkaar toe. De Rode Draad eindigt in drie losse draden. Drie is het getal van de Drie-Eenheid of van God. Goud is de kleur van God. Blauwe distels symboliseren het lijden (van Jezus), drie roze rozen en drie oranje rozen staan altijd voor liefde. Waxflower ook. Dieproze Duizendschoon is familie van de Anjer en daarom een Bloem van God. De zes gele bolletjes of Trommelstokjes of Craspedia staan voor vreugde. Zo ook de oranje/gele Crocosmia: is het leuk om elkaar te beledigen? Ook woorden kunnen doden en pijn doen… 

Uit de liturgie: “Wanneer is een woord een krenking van God (…).[1] Klaagzang en klacht over u. (…) Ik koop ze voor geld, de minsten, voor een paar schoenen de armen. [2] Hoor hoe zij schreeuwen, voel hun pijn (…) liefde.[3] Dat mensen mensen doden en dat wij die mensen zijn.[4] Hand, reik mij een beker aan.[5] 

——–

[1] Citaat uit de openingstekst van Marcel Barnard.

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 428: ‘Lied van Amos’ (t. H. Oosterhuis, m. T. Löwenthal), Amos 5: 21-24.

 [3] Gezongen kyrie: ‘Om menswording’ (t. A. van Tongeren, m. A. van Baest).

 [4] ZZZ-bundel, lied 407b: ‘Lied tegen de Derde Wereldoorlog’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen), Psalm 124: 6.

[5] Tafelgebed: ‘Koud en dorstig’ (t. S. de Vries, m. A. van Meurs).

Creatief en duurzaam hergebruik:

De SOEK, de Stichting Oegstgeester Kringloop schonk het paar sandalen! Lidy van der Spek schonk de twee glazen bekers met oor. Het gouden onderbord komt van de Vereniging Kringloop Project Leiden. Het paarse lint en de rode draad komen uit de vazenkast van Monique van der Gaag. 

Twee groene vissen en vijf oranje korenaren, 8 februari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Voedsel in de bijbel

thema: Overvloed

voorganger/ liturg: Owe Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Na Driekoningen is de liturgische kleur weer groen tot de Veertigdagentijd met als betekenis hoop. Vijf oranje korenaren staan symbool voor de vijf gerstebroden. Op één van de korenaren bevinden zich twee groene gestileerde visjes in de vorm van het Ichthus-teken, die verwijzen naar de twee vissen én naar Jezus. De vissen lijken te zwemmen in een zee van blauw als de kleur van de hemel: zeven blauwe Agapanthussen als liefdesbloem, blauwe Distel als bloem die verwijst naar lijden. Gelukkig werd er geen honger geleden deze keer. En de lichtblauwe bloemetjes zijn van de Oxypelatum met als betekenis hoop. De bloem zou verschenen zijn boven de stal waar Jezus werd geboren. Drie groene bolvormige bloemen dragen de naam Dianthus Green Trick en gelden als Bloem van God. Drie is het getal van de Drie-Eenheid of van God. Aan weerszijden van de Dianthus staan drie Blauwe Druifjes op bol als teken van hoop. Ze worden omringd door de vorm van een groene vis, die een staart heeft van een Drakenplant als symbool voor bescherming, een vorm van genade. De schikking bevat drie vissen in totaal…  

Uit de liturgie:

Een van de leerlingen (…) zei: “Er is hier wel een jongen met vijf gerstebroden en twee vissen (…)” Jezus nam de broden, sprak het dankgebed uit en verdeelde het brood onder de mensen, die er zaten. Hij gaf hun ook vis, zo veel als ze wilden.[1] Brood hier gedeeld om het leven, voedsel om verder te gaan, teken van liefde gegeven in ons bestaan, om in Gods naam de weg van Jezus te gaan.[2] Geef ons brood van genade.[3] Speurend naar hoop.[4] Wij geloven in de hemel, die op aarde dan begint.[5] Voor de zevende dag.[6]

——-

[1] Johannes 6: 8,9,11.

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 646: ‘Brood hier gedeeld’ (t. J.L. Bell & A.C. Bronswijk, m. J.L. Bell).

[3] ZZZ-bundel, lied 297: ‘Onze Vader in de hemel’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[4] ZZZ-bundel, lied 110a: ‘Zomaar een dak’ (t. H. Oosterhuis, m. Valerius’ Gedenckclank 1626. 1 Korinthiërs 12:13.

[5] ZZZ-bundel, lied 229: ‘Lichtcredo’ (t. J. Roelofs-van der Linden, m. J. Goss). 

[6] ZZZ-bundel, lied 514: ‘Voor de zevende dag’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). Zeven = Goddelijke rust, volmaaktheid, volledigheid.

Creatief en duurzaam hergebruik:

Bloem & Passie by Dacor in Oegstgeest schonk een prachtige groene Dianthus Green Trick. De zilverkleurige schaal komt uit de vazenkast van Monique van der Gaag. Zij schonk ook de korenaren, het groene pitriet en de Drakenplant. Het mos aan de voorzijde komt oorspronkelijk van haar terras en gebruikte ze in een eerdere schikking en wel die van de ‘Drie Anjers op de Berg’ van 18 januari 2026. 

Er is altijd hoop in de eeuwige kringloop, Kerkasiel Kampen 21 januari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

Kerkasiel Kampen, waar op woensdag 21 januari 2026 met medewerking van de Ekklesia Leiden een doorlopende viering tussen 12 en 14 uur wordt verzorgd.

Initiatiefnemer: Wessel Eijkman in samenwerking met Maria Draaijers als voorganger/ liturg en een groep bevlogen gelovigen. 

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Na Driekoningen is de liturgische kleur weer groen tot de Veertigdagentijd. Op de schaal ligt een cirkel of krans van Klimopranken als een eeuwige kringloop: er is altijd nieuwe hoop. 

Klimop als teken van trouw, groen als de kleur van de hoop. Drie Narcisjes op bol staan symbool voor een nieuw begin. Drie is het getal van de Drie-Eenheid of van God.

Gemaakt en geschonken door Monique van der Gaag.

Uit de liturgie: Geen opgave gehad (maar dat hoeft ook niet: universele symbolen en bloemen zijn altijd passend.)

Creatief en duurzaam hergebruik:

Het ronde glazen bakje is een geschenk van Igna van Dijk. De zilverkleurige schaal en de jute band komen uit de vazenkast van Monique van der Gaag. De klimopranken uit haar ecologische tuin. De drie narcisjes op bol kocht Monique speciaal voor deze gelegenheid en zijn een geschenk. 

Drie Anjers of Bloemen van God op de berg, 18 januari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Wonderverhalen

thema: Staan in welk licht?

voorganger/ liturg:

Owe Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Na Driekoningen is de liturgische kleur weer groen tot de Veertigdagentijd met als betekenis hoop. De berg is bekleed met zacht groen mos, symbool van nieuw begin en daarom van hoop. Op de top van de berg staan drie witte Anjers met een rode rand oftewel Dianthus: Bloemen van God. Wit is de kleur van Licht en rood van de liefde. Licht en Liefde in één bloem verenigd! Drie verwijst naar de Drie-Eenheid van God de Vader, Jezus Christus de Zoon en de Geest. De witte bloemetjes zijn chrysantjes en hebben vele betekenissen, waaronder vreugde. Ze lijken als wolkjes te zijn neergedaald op het mos. Ze hebben een groen hartje. Een ‘hart’ verwijst naar de liefde.

Uit de liturgie: Zes dagen later nam Jezus Petrus, Jakobus en diens broer Johannes met zich mee een hoge berg op, waar ze alleen waren. 2. Voor hun ogen veranderde Hij van gedaante, zijn gezicht straalde als de zon en zijn kleren werden wit als het licht. (…) en uit de wolk klonk een stem: ‘Dit is mijn geliefde Zoon, in Hem vind Ik vreugde. Luister naar Hem!’ [1] Die zegt God te zijn, laat hij tevoorschijn komen (…) laat hij opstaan dat wij hem zien (…) wolk in de verte (…) wonderen zijn er genoeg. [2] Wij geloven: Uw liefde beschut beter dan raketten en drones. [3]

——

[1] Mattheus 17: 1‐2, 5 (NBV21).

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 152: ‘Die zegt God te zijn’ (H. Oosterhuis, m. A. Oomen) Exodus 40:38 Markus 10:38.

[3] Naar Ernesto Cardenal. Psalm 5.

Creatief en duurzaam hergebruik:

De robuuste houten schaal is van Teakhout en komt oorspronkelijk uit Indonesië, maar was te koop bij de stichting Oegstgeester Kringloop. Het mos komt van het terras van Monique van der Gaag. 

Wonderlijke witte bloemen, 4 januari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Wonderverhalen

thema: Erbarmelijke wonderen

voorganger: Lea Zuyderhoudt

liturg: Rinske Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Het zat een beetje tegen, want op donderdag op Nieuwjaarsdag zijn alle bloemenwinkels gesloten. En op 2 januari jl. was de veiling dicht: geen aanvoer van verse bloemen. Ook op zaterdag 3 januari 2026 niet. Maar plantjes met witte bloemen zijn er wel. En bolletjes.

Na Kerst(mis) blijft de liturgische kleur wit tot Driekoningen op 6 januari. Wit is de kleur van licht en feest. Groen is de kleur van de hoop: het blad van de Helleborus of Kerstroos is groen, mos is groen, de Klavertjes 4 zijn groen en uit de aarde komen wit met groene puntjes van bolletjes in drietallen tevoorschijn. Misschien wel als een paarse Krokus? In ieder geval als teken van hoop. Ook de witte bloemen van de Helleborus symboliseren hoop: het is een wonder dat deze plant vanaf Kerstmis de hele winter bloeit. In de witte sierpot staan drie verschillende soorten: Helleborus, Krokus en Klavertje 4. Drie is het getal van de Drie-Eenheid of van God. De vier blaadjes van het Klavertje 4 staan voor hoop, liefde, vertrouwen en geluk.    

Uit de liturgie: ‘Als alles tegen zit, geef dan een beetje hoop[1] (…) In de hemel hangen zware violet gekleurde wolken (…)[2] Die zegt God te zijn, laat hij tevoorschijn komen (…) woorden en wonderen zijn er genoeg en goden van goud en beloften.[3] Adem, jij die liefde bent.[4]

——

[1] Lied: ‘Als alles tegen zit’, [op de melodie van ‘Als alles duister is’], (t. Jacques Berthier, m. gemeenschap Taizé).

[2] Zinsnede uit de openingstekst van het Slotdeel uit “Onweer in het Moeras” van Maria Vasalis (1940).

[3] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 152: ‘Die zegt God te zijn’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) Exodus 40:38 Markus 10: 38.

[4] Lied: ‘Slotlied: ‘Adem jij die liefde bent’ (t.A. Snitker, m.B. Huijbers).

Creatief en duurzaam hergebruik:

Het mos, de Klavertjes 4 en de witte schaal zijn een geschenk in natura van Monique van der Gaag. 

Samenwerkingen

Onze partners

Ekklesia Leiden
Vragen, bijdragen of lid worden

Meer hierover