Ekklesia Leiden

Liturgische schikkingen 1e halfjaar 26

 

"Wat nu?", vraagt de Pioenroos. "Wat later?" - 26 april 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Uitgesproken

thema: Als spreken niets (meer) oplevert

voorganger/ liturg: Owe Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Wit als kleur van licht en feest is de liturgische kleur vanaf Pasen tot Pinksteren. Witte rozen vertegenwoordigen zowel liefde als onschuld en wit is ook de kleur van de vrede: denk aan het zwaaien met een witte vlag. De bloedrode Pioenroos symboliseert liefde. De Blauwe Disteltjes staan voor verdriet, pijn en lijden. De witte bloempjes van de Delphinium betekenen positiviteit. Het aantal van drie Pioenrozen verwijst naar de Drie-Eenheid of naar God.

De drie Pioenrozen staan tussen de Blauwe Distels, ze staan midden in het lijden. De één in de knop gebroken[1], de tweede treurt over dat verlies en laat het bloemhoofd hangen en de derde kan alleen bloeien omringd door een leger van witte Rozen en witte Delphinium. De tweede Pioenroos was zelfs groter dan de derde, maar heeft het niet gered door het ontbreken van de witte bloemen. Bij de gesneuvelde Pioen is er zelfs geen enkele witte bloem in de buurt.  

Uit de liturgie: Waar ons geen leven gegund wordt. (…) Ga je met ons in de dood? (…) Die zegt god te zijn.[2] Dan zal ik huilen (…) Overal vrede geschapen.[3] Die deze mens ben die hier neerligt nietig (…) Wie wil opstaan ander mens wil zijn nieuw ik. Stilte nu. [4]Maar dat je doet wat recht is. Maak deze aarde veilig.[5]

——- 

[1] Ik vroeg vergeving ‘aan de bloemen’ voor deze wrede mishandelingen: bloemhoofd van de steel snijden, geen water geven, steel buigen tot die breekt…

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 152: ‘Die zegt god te zijn’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). Exodus 40:38 Markus 10:38. 

[3]  ZZZ-bundel, lied 443: ‘Komen ooit voeten gevleugeld’ (t. H. Oosterhuis, m. Stralsünd 1614). Jesaja 52:7. 

[4] ZZZ-bundel, lied 106: ‘Stilte nu’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[5] Psalm 50 van Huub Oosterhuis: 150 psalmen vrij.

Creatief en duurzaam hergebruik

De robuuste zilverkleurige schaal stond afgelopen donderdag op de Weggeeftafel aan de Kennedylaan in Oegstgeest en wil Monique van der Gaag graag retour in verband met opnieuw creatief en duurzaam hergebruik. Het groene Aspidistrablad is een geschenk van Molly Ackerman.

Leeuwenbekjes, 19 april 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Uitgesproken

thema: Sprakeloos

voorganger/ liturg: Japke van Malde

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Wit als kleur van licht en feest is de liturgische kleur vanaf Pasen tot Pinksteren. Spreken begint met de eeuwige kringloop van inademen en uitademen. Bij een uitademing komt er geluid: klanken, die woorden kunnen zijn. De krans of cirkel is gemaakt van buigzame wilgentakken met katjes. Wilgentakken maken geluid als de wind er langs strijkt. Dichters zouden zich daardoor laten inspireren. Baby’s Breath of Gypsophila rondom de krans gewikkeld was mooi en passend geweest, maar was niet te koop. De cirkel verwijst naar oneindigheid en is een symbool voor de aanwezigheid van God, die bij Mozes was en bij ons is als we moeten spreken. Een bloem met een mond, die in deze tijd bloeit en de juiste liturgische kleur heeft, is het Leeuwenbekje. Knijpt men namelijk in het bloemhoofd, dan opent de muil vanzelf. Zeven witte Leeuwenbekjes staan in een witte vaas met drie monden. Drie is het getal dat verwijst naar de Drie-Eenheid of naar God. Het getal zeven staat voor de volmaaktheid van God. Drie donkerroze Leeuwenbekjes staan tussen de witte voor het contrast. 

Uit de liturgie:

Mozes antwoordde: ‘Neemt u mij niet kwalijk, Heer, maar ik ben geen goed spreker. Dat is altijd al zo geweest, en daar is geen verandering in gekomen nu u tegen mij, uw dienaar, gesproken hebt. Ik kan nooit de juiste woorden vinden.’ De Eeuwige zei: ‘Wie heeft de mens een mond gegeven? (…) Wie anders dan ik, de EEUWIGE? Ga nu, ik zal bij je zijn als je moet spreken en je de woorden in de mond leggen.[1]

—–

 [1] Exodus 4:10-12 (NBV).

 Creatief en duurzaam hergebruik

Bloem & Passie by Dacor in Oegstgeest stelde 4 bossen katjes beschikbaar voor een spotprijs van 1 Euro, ‘omdat er niet zoveel katjes meer aan zaten’, desondanks perfect voor deze schikking. De witte wol en het zilverkleurige bouillondraad komen uit de vazenkast van Monique van der Gaag. De kunstzinnige witte vaas met drie openingen schonk Hester Scheltens, eigenaresse van Het Kunstkasteel en de Weggeeftafel in Oegstgeest. De lichte verkleuringen op de vaas horen bij het ontwerp en zitten onder het glazuur. 

Thomaszondag, Beloken Pasen, 12 april 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

thema: Beloken Pasen/ Thomaszondag, ‘Raak de wonden aan’

voorganger/ liturg: Tanja van Leeuwen

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Wit als kleur van licht en feest is de liturgische kleur op de zondag na Pasen, wanneer het Paasoctaaf afgesloten wordt. Vandaag is het Beloken Pasen of Thomaszondag.

Twee grote handvormige groene bladeren afkomstig van de Vingerplant of Fatsia japonica worden wel gezien als de handen van God. Groen is de kleur van de hoop. Een paarse spijker maakt een gat in het blad, gaat zelfs door twee bladeren heen. Paars is de kleur van verdriet en lijden. Maar in de palm van de hand groeien twee geurende rozen als symbool van liefde (van God): een grote witte Avalanche roos van onschuld en een grote rode, een Red Naomi, gekweekt in Nederland door duurzame en biologische kwekers. Een Dianthus (barbatus) ‘Green Trick’[1] staat er pal naast en is niet alleen een Bloem van God, maar ook een bloem, die vriendschap en liefde symboliseert.

Drie bloemen in totaal verwijzen naar het getal drie van de Drie-Eenheid van God de Vader, God de Zoon en de Geest, drie personen en toch maar één God. 

Uit de liturgie: Tomas, een van de twaalf, (…), was er niet bij toen Jezus kwam. (…) Maar hij zei: “Ik wil zijn handen zien met de gaten van de spijkers erin; ik wil ze met mijn vingers voelen. (…) Anders geloof ik het niet.”[2] Samengekomen om te gaan vieren, uur (…), van Woord en van Geest, dat warm en met liefde en licht is doorweven, ons helpt om ons leven gestalte te geven.[3] Licht en adem is de geest (…) dat jij zonder angst zult leven, wat je leest. (…) Vriendschap tegen duizend vrezen.[4] 

———-

[1] Alle bloemen zijn gekocht bij Bloem & Passie by Dacor in Oegstgeest, een bloemenwinkel, die met duurzame en biologische bloemen en planten werkt.

 [2] Johannes 20, 24‐25 (WV‐1995).

[3] Oecumenische liedbundel Zangen van Zoeken en Zien, lied 107: ‘Intochtslied’ (t. M. de Bruijne, m. E. Slicocks).

[4] ZZZ-bundel, lied 600: ‘Boek jij bent geleefd’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

Creatief en duurzaam hergebruik

De grote spijker was in een vorig leven een zilverkleurige schroef en is achtergelaten op de stoep. Monique van der Gaag omwikkelde hem met paarse flowertape. De witte slanke vaas stond op de Weggeeftafel langs het fietspad bij de Kennedylaan in Oegstgeest.

 

 

 

 

Volop Pasen tijdens de Paaswake & op Eerste Paasdag, 4 en 5 april 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

thema: Paaswake/ Stille Zaterdag met als voorganger/ liturg:

Owe Boersma, Ekklesia Leiden & Margreet Klokke, Hooglandse Kerkgemeente.

thema: Eerste Paasdag met als voorganger/ liturg: Owe Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Er staat gewoon een tuintje op de liturgische tafel! De witte en gele bloemen lijken elkaar te steunen. Ook de bolletjes doen mee en houden een steel, die bijna omvalt overeind, door er letterlijk tegenaan te gaan staan. De liturgische kleur tijdens de Paaswake en met Pasen is wit van Licht en feest. Witte rozen symboliseren liefde. Tussen de rozen staat steeds een witte Zuidenwindlelie, die meerdere namen draagt zoals Ster van Bethlehem en dan licht in donkere tijden symboliseert. Of Jacintha del Padre en verwijst zo naar Onze Vader of naar God.

Drie hoge Zuidenwindlelies springen in het oog. Ze worden geflankeerd door minstens even grote slanke bloeiende gele narcisjes op bol. De narcisjes verloren hun bruine velletje en tonen hun stralend witte buikjes. Ze staan gegroepeerd per drie. Het getal drie verwijst naar de Drie-Eenheid of naar God. Narcisjes symboliseren de opstanding, want na de lange, donkere winter is dit één van de eerste bloemen die bloeit. Gele Kalanchoë symboliseert ook liefde. Twee grote groene Fatsia japonica-bladeren liggen op de rand van de schaal. Men ziet dit handvormige blad wel als de beschermende handen van God. Groen tot slot is de kleur van de hoop.

Uit de liturgie: (…) en zeg hun: “Hij is opgestaan uit de dood (…).[1] Gij die liefde zijt.[2] Keer U om naar ons toe – keer ons toe naar elkaar.[3] De steppe zal bloeien. (…) De dode zal leven. De dode zal leven. De dode zal horen: nu leven. Ten einde gegaan en onder stenen bedolven: dode, dode, sta op, het licht van de morgen.[4]Dan zal ik leven. [5] Hij plantte vlak bij zonsopgang een tuin.[6]

———

[1] Paasevangelie: Matteus 28:7 (NBV) – uit de liturgie van de Paaswake. 

[2] Tafelgebed: ‘Groter dan ons hart’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) – uit de liturgie van de Paaswake.

[3] Gezongen kyrie: Oecumenische liedbundel Zangen van Zoeken en Zien, lied 112: ‘Keer U om’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) – uit de liturgie van Eerste Paasdag. 

[4] Slotlied: ‘De steppe zal bloeien’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) – uit de liturgie van de Paaswake en openingslied in de ZZZ-bundel 457 op Eerste Paasdag. 

[5] ZZZ-bundel, lied 723: ‘Dan zal ik leven’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) Openbaringen 20:13 – uit de liturgie van Eerste Paasdag.

[6] ZZZ-bundel, lied 453: ‘Ballade van de mens’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) Genesis 2: 4b-25 – uit de liturgie van Eerste Paasdag.

Creatief en duurzaam hergebruik

De nieuwe, witte opengewerkte bollen van pitriet schonk Rien Wattel, emeritus predikant uit Hoofddorp en gastvoorganger in de Ekklesia Leiden. De witte schaal is eigen bezit van Monique van der Gaag. 

 

 

 

 

Kunstproject van de Kunstcommissie Ekklesia Leiden in het Hoogkoor tijdens de Paaswake 4 april 2026

Beheer webpagina en foto’s van de liturgische schikkingen:

Monique van der Gaag

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen: 

Deze bijdrage van Monique van der Gaag verbeeldt Exodus 13:18 en Exodus 14: 21, 22, 30 (NBV).

Een muur van drie blauwe vazen met lichtblauwe draad verwijst naar de blauwe muur van het zeewater. In de drie blauwe vazen bloeien volop Paasbloemen of Narcissen, geel als de zon. De zon staat symbool voor God.

Zelfs in drie witte vazen met zand bloeien nog bloemen. De uittocht of exodus begon in de woestijn. Vandaar het witte zand in de drie vazen. Het zand staat ook symbool voor het droge witte land, dat ontstond nadat God een doorgang maakte door de zee te laten terugwijken.

De rode roos verwijst naar de Rode Zee, want Rietzee en Rode Zee zijn benamingen voor dezelfde Bijbelse locatie. De Roos is de bloem van de liefde. De Rode Draad komt terug in de slinger met plukjes palmtak en narcissen. 

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Bijdrage van Jan Halin, Kunstcommissie Ekklesia Leiden

Opgestaan

 

Opgestaan en teruggekeerd naar 

mijn huis voor de altaardeuren 

naar de kapel van ’t Huys Dever,

plaats van gebed, van troost, van

vieren, van gemeenschap en hoop.

 

Door de tijd geblakerd door

walmen van kaarsen vol geuren

zoet harsachtig van wolken wierook.

Geblakerd door tijden van wanhoop,

van chaos, pijn en ontreddering.

 

Opgestaan en toegewend naar

toekomst van het kleine goede

van zwaarden tot ploegijzers van

de andere wang toekeren van 

jij en ik, van samen in geloof, liefde

en hoop, van de wereld omgekeerd.

Jan Halin 

Toelichting Jan Halin: 

3 triplex kistjes/bakken, 3 formaten. 

Ik ben lid van de kunstenaarsvereniging Bollenstreek in Beeld (BIB). Van het bestuur kregen wij 2 kistjes om artboxes te maken voor een expositie in de middeleeuwse donjon ’t Huys Dever in Lisse.

Ik ben in dialoog gegaan met ’t Huys Dever in Lisse en in ’t Huys met de kapel op de eerste etage. Van die kapel zijn nog enkel de altaardeuren aanwezig. Het geloof was vanaf de kerstening voor velen belangrijk en vormde een machtsbasis met alle aspecten van dien.

Ik heb de bakken uit elkaar gehaald en getransformeerd tot een crucifix en doornenkroon. De crucifix is teruggeplaatst van toen naar nu en staat op een sokkel voor de altaardeuren. Al het hout is gebruikt voor kruis, figuur van Jezus en van de restanten is de doornenkroon gemaakt.”

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

De rode draad is een project geïnitieerd door Wim Kuin, lid van de Kunstcommissie.

In 2025 vonden de Rode lijn demonstraties plaats: grootschalige, internationale protesten tegen het aanhoudende Israëlische geweld in Gaza en de passieve houding van westerse regeringen. We trokken een symbolische grens (‘rode lijn’) tegen vermeende oorlogsmisdaden, genocide en de blokkalde van hulpgoederen. Met de uitbreiding van de oorlog tot veel landen in het Midden-Oosten is ons project noodzakelijk, we trekken grenzen tegen onrechtvaardigheid en brute vernietiging van leven en van onze schepping.
In de rode draad heeft iedereen zijn verhaal. Zoals de geschiedenis gaat over mensen die
hulp nodig hebben en mensen die helpen! Hierbij passen de kernwoorden van Pasen:
schepping, uittocht en opstanding. We komen in actie voor onze aarde, hoe vullen wij
ons rentmeesterschap in? We bevinden ons als mensheid in een woestijn en zijn op uittocht uit het land van de dood: waar vinden we houvast en hoop op een nieuw Jeruzalem? We komen in opstand!

Onze acties:
+ 14 maart 2026 was de start in het Volkshuis met o.a. de rode draad haken en breien.
+ 4 april 2026 de Paaswake met een expositie van kunst over schepping, uittocht en
opstanding.
+ eind januari 2027 expositie bij Ars n.a.v. 600 jaar Bakkerij
Uitnodiging om mee te doen,onze lieve aarde wordt bedreigd!

Neem contact op met de Kunstcommissie.
Voorzitter Jan Halin.

 

Palmpasen met het ezeltje en het kruis, 29 maart 2026 [Zesde Zondag van de Veertigdagentijd]

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Veertigdagentijd

thema: Palmpasen

voorganger/ liturg: Ellen Kruyt

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De liturgische kleur met Palmpasen is rood en paars. Vandaag met Palmpasen is er eerst de blijde processie van de kinderen met hun kleurige palmpasenstokken in de vorm van een kruis, waarop een broodhaantje prijkt (verwijst naar de Haan van Goede Vrijdag) én een palmtakje, dat verwijst naar de palmtakken, die herinneren aan de intocht van Jezus op een ezeltje in Jeruzalem.

Aan de voorkant bloeien vooral rode bloemen in de kleur van de liefde. In het hart zetelt de liefde. Rode Roos symboliseert liefde, Gerbera onschuld en Anjer is een Bloem van God omdat het een Dianthus is. Het kleine, grijze ezeltje zit vast met een Rode Draad op een leeg schildersdoek, dat staat op een schildersezel. Het ezeltje verwijst naar de ezel uit de Bijbel. En de schildersezel verwijst naar het kunstproject, dat tijdens de Paaswake op 4 april 2026 gestalte krijgt in het Hoogkoor en bedacht is door artistiek leider Wim Kuin in samenwerking met de Kunstcommissie Ekklesia Leiden.

Aan de achterzijde, aan de schaduwzijde, bloeien vooral paarse bloemen als teken van rouw en het naderende lijden: de kruisiging op Goede Vrijdag. Paarse Anemoontjes symboliseren liefde. Lila Herfstasters symboliseren zowel liefde als vertrouwen. Paarse Lamsoor symboliseert zelfs eeuwige liefde, herinnering en onverzettelijkheid. Hulst heeft scherpe punten aan het blad en staat voor het lijden. Als teken dat God altijd aanwezig is, staat er aan de achterzijde ook een dieproze Dianthus of Anjer als Bloem van God. [God heeft Hem (dus) niet verlaten.] Tussen de palmtakken is het kruis al zichtbaar.

De houten bak waarin de twee glazen bloempotten zich bevinden, heeft aan de voorkant een mooie kant met een rood en paars blokpatroon en aan de achterkant een lelijke, ruwe kant, waar alle kleur ontbreekt en zo verwijst naar de tragische gebeurtenissen op Goede Vrijdag. De bovenzijde van de houten bak is paars en rood gekleurd. Rood is immers ook de kleur van het bloed (dat vergoten wordt). 

Uit de liturgie: Gij opent onze harten. (…) Heden hosanna, morgen kruisig Hem.[1] Ik ben een ezel, (…) toen men feest ging vieren, toen liep ik vooraan in de optocht mee. Ik droeg een Koning op mijn grauwe haren, een Koning zonder scepter, zonder kroon. Ik zie de palmen nog na al die jaren en nu nog hoor ik: ‘Leve Davids zoon’.[2]

——-

[1] Lied: ‘Alles wat over ons geschreven is’ (t. W. Barnard, m. F. Mehrtens).

[2] ‘Ballade van een Ezel’ (Hanna Lam).

Creatief en duurzaam hergebruik

Het ezeltje komt van de Stichting Oegstgeester Kringloop. Het blanco canvas op de houten schildersezel is nieuw gekocht. Het houten bakje met de twee glazen bloempotten schonk Hester Scheltens, eigenaresse van het Kunstkasteel en de Weggeeftafel. De boven-, de voor- en één zijkant werden met rode en paarse lak bewerkt door Monique van der Gaag. De hulst was snoeiafval en verzamelde Monique twee maanden geleden in haar dorp.  

Het paarse en gele omver geschopte heilige huisje, 22 maart 2026 [Vijfde Zondag van de Veertigdagentijd]

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie:  Vijfde Zondag in de Veertigdagentijd – Blasfemie

thema: Heilige huisjes

voorganger: Pieter Dronkers

liturg: Rinske Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De liturgische kleur in de Veertigdagentijd is paars of purper van voorbereiding op Pasen via bezinning, soberheid en lijden. Vergaten de heilige huisjes een moment de zwaartekracht toen ze omver geschopt werden? De omver geschopte heilige huisjes in de liturgische kleur paars en de niet-liturgische kleur geel verwijzen naar het ter discussie stellen van tradities. Zondigen tegen de voorgeschreven liturgische kleur past bij het thema. Paars ligt tegenover geel op de kleurencirkel: we zeggen dat deze kleuren met elkaar vloeken. Vloeken is godslastering of blasfemie. Bloemen zelf vloeken nooit, ze zijn van goddelijke oorsprong.

Geen soberheid in deze bloemrijke schikkingen, waar de Narcis in het oog springt. De Narcis kan niet leven in de schaduw van andere mooie bloemen. Gele Freesia symboliseert pure liefde. Oranje roos ook. Paarse anemoon staat voor een nieuw begin. Lamsoor in wit en purper met geel symboliseert standvastigheid. Dieproze Duizendschoon is familie van de Anjer of Dianthus en geldt als een bloem van God. De zon is van goud en het symbool van God. Goud is het dak van één van de huisjes. De bloemen van de Hypericum vingen zon en werden rode bessen.

De Rode Draad ontbreekt vandaag, maar tijdens de Paaswake in het Hoogkoor op 4 april 2026 is die terug in de symbolische kunstzinnige bijdragen van het kunstproject bedacht door artistiek leider Wim Kuin in samenwerking met enkele leden van de Kunstcommissie Ekklesia Leiden: Jan Halin en Monique van der Gaag

Uit de liturgie:

(…) Ik heb een narcis nodig. [1] (…) Zwaartekracht vergeten. [2] (…) Doen wat gedaan moet (…) durven leven zoals jij. [3] [Zijn leerlingen vroegen: ‘Rabbi, hoe komt het dat hij blind was toen hij geboren werd? Heeft hij zelf gezondigd of zijn ouders?’ ‘Hij niet en zijn ouders ook niet,’ was het antwoord van Jezus.] ‘Maar Gods werk moet door hem zichtbaar worden. Zolang het dag is, moeten we het werk doen van Hem die Mij gezonden heeft. [4] Ik, zegt Hij, ga iets nieuws beginnen? [5] (…) De dag [dat Jezus modder gemaakt had en zijn ogen geopend had,] was namelijk een sabbat. [6] (…) Gaf mij een levend hart en nieuwe ogen. [7]

——–

[1] Citaat uit het citaat uit de openingstekst, die gastvoorganger Pieter Dronkers koos uit Het vlindereffect van Mahmoud Darwish (1941‐2008).

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 28: ‘Lied om vrijheid’ (t. H. Oosterhuis, m.B. Huijbers).

[3] Gezongen kyrie: ‘Om menswording’ (t. A. van Tongeren, m. A. van Baest).

[4] Johannes 9: 2-4.

[5] ZZZ-bundel, lied 413: ‘Blijf niet staren’ (t. H. Oosterhuis, m. B. Huijbers) Jesaja 49:18-19.

[6] Johannes 9: 14.

[7] ZZZ-bundel, lied 547: ‘De Heer heeft mij gezien’ (t. H. Oosterhuis, m. B. Huijbers) Psalm 127:2.

Creatief en duurzaam hergebruikBloem & Passie by Dacor in Oegstgeest schonk een bos gele Freesia. De twee rieten mandjes komen via Hester Scheltens, eigenaresse van de Weggeeftafel. Monique van der Gaag bewerkte de twee oorspronkelijk rode Postcodeloterij-huisjes van Marlene.

 

Drie roze Rozen & één Anjer of drie Safari-bloemen & één Dianthus Green Trick, 15 maart 2026 [Vierde Zondag van de Veertigdagentijd]

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie:  Vierde Zondag in de Veertigdagentijd – Blasfemie

thema: Buig niet

voorganger: Ad van Nieuwpoort

liturg: Owe Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De liturgische kleur in de Veertigdagentijd is paars of purper van voorbereiding op Pasen via bezinning, soberheid en lijden, vooral in de Stille week. Vandaag op de vierde zondag, die Laetare of Halfvasten heet, verandert het purper in roze door het Licht van Pasen. Over drie weken is het Pasen.

Op het ene bord zijn de voorgeschreven liturgische kleuren te zien, op het andere niet: daar staat zelfs een gouden beeld van een hoofd, waaruit haren groeien in de niet-liturgische kleuren geel en oranje. Zondigen tegen de voorgeschreven liturgische kleur past bij het thema. Bloemen zelf vloeken nooit, ze zijn van goddelijke oorsprong. 

Paarse Iris staat voor hoop en moed. Het geel in de bloem licht op, geldt als sterk contrast en ‘vloekt’ dus. Ook het geel in de purperen Lamsoor zou vloeken. Lamsoor staat voor standvastigheid. Gele Kalanchoë staat symbool voor liefde. En het oranje ‘Speldenkussen’ staat voor doorzettingsvermogen en omgaan met moeilijke omstandigheden. Precies de eigenschappen die de drie mannen in de vuuroven nodig hebben.

Op beide schalen zijn drie dezelfde bloemen zichtbaar. Drie verwijst naar de Drie-Eenheid of naar God. Drie roze rozen als teken van liefde of drie geelgroene Safari-bloemen symboliseren veerkracht. Op elke schaal staat naast deze drie bloemen nog een Goddelijke Bloem, een Dianthus of Anjer: de ene keer een witte met roze rand aan de blaadjes. Wit is de kleur van de onschuld. De andere is de Dianthus Green Trick, waarbij groen de kleur van de hoop is. Hulst is ook groen en symboliseert het lijden. De twee bogen verwijzen naar het juist niet buigen voor afgoden. Goud geldt als de kleur van God, in dit geval van de afgod. De Rode Draad in de kleur van de liefde en verwijst naar het Kunstproject van artistiek leider Wim Kuin in samenwerking met de Kunstcommissie Ekklesia Leiden: op zaterdag 14 maart 2026 in Het Leidse Volkshuis en op zaterdag 4 april 2026 tijdens de Paaswake in het Hoogkoor. 

Uit de liturgie:

Speurend naar hoop (…) om recht voor God te staan. [1] Moedig ons aan, dat wij voortgaan op de weg van het leven.[2] Mozes heeft de weg gewezen (…) als je mens wordt zoals Jezus: liefde als een mens aanwezig (…) zoals hij.[3] Keer jij ons noodlot (…) red onze levens van de dood.[4] (1) Koning Nebukadnezar maakte een gouden beeld. (…) (14) Nebukadnezar antwoordde en zei tot hen: Is het werkelijk waar, Sadrak, Mesak en Abednego dat jullie mijn goden niet eren en het gouden beeld, dat ik opgesteld heb, niet aanbidden? (…) beval hij Sadrak, Mesak en Abednego te binden en hen te werpen in de brandende vuuroven. (…) en zei: (25) “Zie, ik zie vier mannen vrij wandelen midden in het vuur en er is geen letsel aan hen en de gestalte van de vierde lijkt op een godenzoon.[5]

——

[1] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 110a: ‘Zomaar een dak’ (t. H. Oosterhuis, m. Valerius’ Gedenckclank 1626, 1 Korinthiërs12:13.

[2] ZZZ-bundel, lied 297: ‘Onze Vader in de hemel’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[3[ ZZZ-bundel, lied 600: ‘Boek jij bent geleefd’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[4] Gezongen kyrie: ‘Om menswording’ (t. A. van Tongeren, m. A. van Baest).

[5] Daniel 3: 1,14,25.

Creatief en duurzaam hergebruik:

Het gouden hoofd komt van Hester Scheltens van het Kunstkasteel in Oegstgeest. Zij is ook eigenaresse van de Weggeeftafel. De hulst is ‘gratis groen’ oftewel snoeiafval, dat Monique van der Gaag 1,5 maand geleden verzamelde in haar dorp. De rode draad, het rode en roze pitriet, de roze knopspelden, het juteband, het roze vilt komen uit Monique’s vazenkast. De twee onderborden komen uit de SOEK, de Stichting Oegstgeester Kringloop. Het mos was nog over van een eerdere liturgische schikking. De oranje band was een netje van mandarijnen.

Symbolische bloemschikking bij Kunstproject De Rode Draad, Hangende vaasjes en vaasjes met Rode Draad bij: 14 maart 2026

Symbolische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

Symbolische bloemschikking bij Kunstproject De Rode Draad, Hangende vaasjes en vaasjes met Rode Draad bij: 14 maart 2026 in het Leidse Volkshuis en 4 april 2026 tijdens de Paaswake in het Hoogkoor van de Hooglandse Kerk

Artistiek leider: Wim Kuin i.s.m. de Kunstcommissie Ekklesia Leiden

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De Osterglocke, Paasbloem of narcis is de bloem die bij Pasen hoort, hoewel geel geen liturgische kleur is, is het wel de kleur van Pasen. Rood is de kleur van liefde, passie, vuur en bloed. Deze hangende vaasjes komen terug tijdens de Paaswake in het Hoogkoor. De beker met strijdkreten is speciaal gemaakt voor de dag in Het Leidse Volkshuis. Dat geldt ook voor de kleine vaasjes op de placemat.

Creatief en duurzaam hergebruik:

Bloem & Passie By Dacor uit Oegstgeest verkocht vijf potjes narcissen voor een vriendenprijs, waarvoor hartelijk dank! Alle kleine glazen vaasjes waren een geschenk van zowel Paulien van Yperen, Lidy van der Spek als Hester Scheltens, eigenaresse van Het Kunstkasteel in Oegstgeest en van de Weggeeftafel. Het houten frame komt ook via Hester. Monique van der Gaag verving alle vaasjes, minus één. Alle wol, de placemat en de beker komen uit de vazenkast van Monique. Het mos was over van een eerdere liturgische schikking. 

Rode Kool met goddelijke gele en paarse bloemen, 8 maart 2026 [Derde Zondag van de Veertigdagentijd]

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie:  Derde Zondag in de Veertigdagentijd – Blasfemie

thema: Ik ben de goede herder

voorganger/ liturg: Owe Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De liturgische kleur in de Veertigdagentijd is paars of purper van voorbereiding op Pasen via bezinning, soberheid en lijden. Kindertjes komen uit de kool, zegt de folklore. Rondom de kool zorgt groen mos voor een illusie van een groene weide. Groen is de kleur van de hoop. Uit deze rode kool komt een weelderige Biedermeier met bloemen in oranje en paars en geel. Geel en paars staan tegenover elkaar in de kleurencirkel, men zegt daarom dat ze ‘vloeken’. Vloeken is godslastering of een vorm van blasfemie. Het hartje van de paarse Herfstasters is geel. Het hart is de plaats waar de liefde zetelt. Herfstasters symboliseren liefde. Het gele Gypskruid draagt de poëtische naam Baby’s Breath en dat is toepasselijk vandaag. Geel is weliswaar de kleur van Pasen buiten de kerken, maar geen liturgische kleur, ook oranje niet. Zondigen tegen de voorgeschreven liturgische kleur past bij het thema. Bloemen zelf vloeken nooit, ze zijn van goddelijke oorsprong. De tweekleurige anjers in geel en oranje kregen hun symboliek via de Griekse mythologie. Hun botanische naam is Dianthus of goddelijke bloem. De Rode Draad in de kleur van de liefde meandert over de bloemen en verwijst naar het Kunstproject van artistiek leider Wim Kuin in samenwerking met de Kunstcommissie. Twee lila schaapjes, de één met een donkere huid en de ander niet, verwijzen naar psalm 23: De HEER is mijn herder. Op hun rug dragen ze gele, paarse en oranje bloemen. Zoals de goede herder zijn schapen draagt. 

Uit de liturgie: (…) Het levende Woord dat opnieuw wordt geboren.[1] Gij die geroepen hebt ‘o mens’ en wij werden geboren.[2] Als Ekklesia vormen wij hier een geloofsgemeenschap, en maken wij deel uit van de kerk van alle tijden. Als deel van de wereldwijde kerk willen we de kinderen opnemen in ons midden en hen voorgaan in geloof, hoop en liefde.[3] De HEER is mijn herder, het ontbreekt mij aan niets. Hij laat mij rusten in groene weiden.[4] 

——–

[1] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 107: ‘Intochtslied’ (t. M. de Bruijne, m. E. Silcocks).

[2] ZZZ-bundel, lied 328: ‘Groter dan ons hart’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[3] Uit de doopgedachtenis, inleiding op de doop. 

[4] Uit de openingstekst: Psalm 23, De Heer is mijn herder, NBV21 Een psalm van David.

Creatief en duurzaam hergebruik:

De purperen schaal, de rode draad, de lila wol en het karton komen uit de vazenkast van Monique van der Gaag. De schaapjes zitten rondom een zilverkleurige waxinelichtjeshouder, die in Advent 2025 onderdeel van een liturgische schikking was en is teruggebracht door de ontvanger, waarvoor dank.  

Paars hart met Anemoon, Roos en Klimop, 1 maart 2026 [Tweede Zondag van de Veertigdagentijd]

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie:  Tweede Zondag in de Veertigdagentijd – Blasfemie

thema: De HEER kijkt naar het hart

voorganger/ liturg: David van Veen

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De liturgische kleur in de Veertigdagentijd is paars of purper van voorbereiding op Pasen via bezinning, soberheid en lijden. Het is een zonde om te vloeken, want dat is godslastering of een vorm van blasfemie. Oranje is geen liturgische kleur, ook dat is zondigen tegen het heilige, maar past bij het thema (en dan mag het). De bloemen in het bloemenhart vloeken niet, maar hun kleuren wel.

Zowel de Anemoon, de Roos als de Hypericumbessen symboliseren liefde: van oprechte liefde, naar Liefde tot oneindige liefde. De drie soorten liefde vloeken niet met elkaar. Hypericum als bloem bloeit tijdens de zomerzonnewende en verwijst naar de zon, wat het symbool voor God is. Ook het getal drie verwijst naar God of naar de Drie-Eenheid: daarom groeien er drie oranje rozen in het hart en eindigt het paarse lint in drie oranje kralen. Klimopranken langs het hart staan voor trouw, omdat de hechtwortels van deze plant zich overal aan vast houden.

En waar is de Rode Draad? De Rode Draad in de kleur van de liefde omlijst het hart en verwijst naar het Kunstproject van artistiek leider Wim Kuin in samenwerking met de Kunstcommissie. De rode en oranje draad vloeken bij het paars. 

Uit de liturgie:

Maar voorgevoel van liefde duurt het langst.[1] Uw trouw tot aan het firmament. [2] Jouw trouw het levensteken.[3] Waar zijt Gij te vinden, eeuwige God, wij willen u zien. Geef ons vandaag een teken van liefde. [4] Dit was mijn liefde. Hier ben ik.[5]  Daarom zeg Ik je: haar zonden zijn haar vergeven, al waren het er vele, want ze heeft veel liefde betoond.’[6]“De mens kijkt naar wat voor ogen is, maar de HEER kijkt naar het hart.”[7]

——-

[1] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 28: ‘Lied om vrijheid’ (t. H. Oosterhuis, m. B. Huijbers). 

[2] ZZZ-bundel, lied 369: ‘Uw vriendschap reikt tot in de hemel’ (t. H. Oosterhuis, m. T. Löwenthal) naar psalm 36. 

[3] Tafelgebed: ‘Koud en dorstig’ (t. S. de Vries, m. A. van Meurs).

[4] ZZZ-bundel, lied 166: ‘Hoe is uw Naam, waar zijt Gij te vinden’ (t. H. Oosterhuis, m. B. Huijbers) psalm 103. 

[5] ZZZ-bundel, lied 485: ‘Wat ik gewild heb’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[6] Lucas 7: 47 (NBV21).

7] 1 Samuël 16:7.

Creatief en duurzaam hergebruik:

De hartvormige ondergrond, de klimop, het paarse lint, de drie oranje kralen, de oranje en rode draad schonk Monique van der Gaag. 

Liturgische bloemen vloeken nooit, 22 februari 2026 [Eerste Zondag van de Veertigdagentijd]

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie:  Veertigdagentijd – Blasfemie (Eerste Zondag)

thema: Wat is blasfemie? 

voorganger/ liturg: Marcel Barnard

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

De liturgische kleur in de Veertigdagentijd is paars of purper van voorbereiding op Pasen via bezinning, soberheid en lijden. Wat is blasfemie? Dat is moedwillig op elkaars religieuze tenen trappen. En dat is precies wat hier gebeurt: de schoen met een overdaad aan bloemen in uitbundige, niet-liturgische kleuren, die met elkaar vloeken zoals oranje en geel naast het waardige paars, trapt boven op de teen van de schoen met bloemen in de voorgeschreven liturgische kleur purper. Getuigen schoenen met paarse zolen op een gouden bord op de liturgische tafel überhaupt van eerbied? Om nog maar te zwijgen van sokken in sandalen, voorheen een grote zonde in de mode. Deze sokken zijn tweekleurig met een paarse hiel en een groene teen, waar een Goddelijke Bloem bloeit, de Dianthus Green Trick. Groen is de kleur van de hoop (dat er een eind komt aan geklaag en/of lijden). De Rode Draad verwijst naar het Kunstproject van artistiek leider Wim Kuin in samenwerking met de Kunstcommissie Ekklesia Leiden. De Rode Draad loopt door de twee glazen oren in de hoop op transparante communicatie. Daarom staan de bekers ook met de oren naar elkaar toe. De Rode Draad eindigt in drie losse draden. Drie is het getal van de Drie-Eenheid of van God. Goud is de kleur van God. Blauwe distels symboliseren het lijden (van Jezus), drie roze rozen en drie oranje rozen staan altijd voor liefde. Waxflower ook. Dieproze Duizendschoon is familie van de Anjer en daarom een Bloem van God. De zes gele bolletjes of Trommelstokjes of Craspedia staan voor vreugde. Zo ook de oranje/gele Crocosmia: is het leuk om elkaar te beledigen? Ook woorden kunnen doden en pijn doen… 

Uit de liturgie: “Wanneer is een woord een krenking van God (…).[1] Klaagzang en klacht over u. (…) Ik koop ze voor geld, de minsten, voor een paar schoenen de armen. [2] Hoor hoe zij schreeuwen, voel hun pijn (…) liefde.[3] Dat mensen mensen doden en dat wij die mensen zijn.[4] Hand, reik mij een beker aan.[5] 

——–

[1] Citaat uit de openingstekst van Marcel Barnard.

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 428: ‘Lied van Amos’ (t. H. Oosterhuis, m. T. Löwenthal), Amos 5: 21-24.

 [3] Gezongen kyrie: ‘Om menswording’ (t. A. van Tongeren, m. A. van Baest).

 [4] ZZZ-bundel, lied 407b: ‘Lied tegen de Derde Wereldoorlog’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen), Psalm 124: 6.

[5] Tafelgebed: ‘Koud en dorstig’ (t. S. de Vries, m. A. van Meurs).

Creatief en duurzaam hergebruik:

De SOEK, de Stichting Oegstgeester Kringloop schonk het paar sandalen! Lidy van der Spek schonk de twee glazen bekers met oor. Het gouden onderbord komt van de Vereniging Kringloop Project Leiden. Het paarse lint en de rode draad komen uit de vazenkast van Monique van der Gaag. 

Honger / Bloemenvreugde komt door de achterdeur, 15 februari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Voedsel in de bijbel

thema: Honger

voorganger/ liturg: Rien Wattel

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Na Driekoningen is de liturgische kleur groen tot de Veertigdagentijd met als betekenis hoop. Alle kleuren bloemen zijn toegestaan. Drie bordjes op de liturgische tafel met veelzeggende symboliek: het spreekwoordelijke houtje om op te bijten met als betekenis honger lijden. Het stokje, dat er ligt, is echter een Matatabi-stokje: katten kauwen erop en het maakt ze blij, daarbij verwijdert het ook nog tandplaque. Maar dan moeten ze wel eerst iets gegeten hebben… Het tweede bordje toont twee lege blikjes, die een lege maag symboliseren. Het derde bordje bevat een theekopje met gouden rand vol van genade: drie rozen als teken van liefde en in het hart een korenaar, die het brood verbeeldt. Drie verwijst naar de Drie-Eenheid of naar God. En goud is de kleur van God. 

Bij de achterdeur van het roodwitte huisje komt ‘bloemenvreugde’ naar binnen: een zalmkleurige geurende roos als teken van liefde, drie geelrode anjers als Bloemen van God, rode tulpen in de kleur van de liefde, Gypskruid staat voor eeuwige liefde, gele Kalanchoë ook. Van de wortelstok van de Astrantia maakt men in de volksgeneeskunde maagversterkende stoffen. Helleborus is de bloem van de hoop. Felroze Duizendschoon is familie van de anjer en daarom een Bloem van God. Paarse Anemoon symboliseert hoop, blauwe Distel (honger) lijden. En Waxflower staat voor liefde en vreugde. 

Uit de liturgie:

Maar Jezus zei: “Geven jullie hun maar te eten!”[1] Geef ons brood van genade, morgen vandaag nog.[2] Brood – hier gedeeld (…) teken van liefde gegeven.[3] Zomaar een dak, boven wat hoofden, deur die naar stilte open staat (…) Namen voor Hem,(…) brood om te weten.[4] Dit huis vol mensen.[5] “Via de achterdeur komt vreugde binnen“, Dirk de Wachter. 

——-

[1]  Marcus 6/ Lucas 9.

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 297: ‘Onze Vader in de hemel’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen).

 [3] ZZZ-bundel, lied 646: ‘Brood – hier gedeeld’ (t. J.L. Bell/ A.C. Bronswijk, m. J.L. Bell). 

[4] ZZZ-bundel, lied 110a: ‘Zomaar een dak’ (t H. Oosterhuis, m. Valerius’ Gedenckclank 1626. Korinthiërs 12:13.

 [5] ZZZ-bundel, lied 92: ‘Dit huis vol mensen’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). Deuteronomium 6:4.

Creatief en duurzaam hergebruik:

Bloem & Passie by Dacor in Oegstgeest schonk een tak Gypskruid, Hester Scheltens van de Weggeeftafel in Oegstgeest schonk de drie ronde bordjes, kater Shiro van Patricia schonk het Matatabi-kattenstokje, Marlene schonk het rood/witte huisje en de rode schaal komt uit de SOEK, de Stichting Oegstgeester Kringloop. 

Twee groene vissen en vijf oranje korenaren, 8 februari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Voedsel in de bijbel

thema: Overvloed

voorganger/ liturg: Owe Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Na Driekoningen is de liturgische kleur weer groen tot de Veertigdagentijd met als betekenis hoop. Vijf oranje korenaren staan symbool voor de vijf gerstebroden. Op één van de korenaren bevinden zich twee groene gestileerde visjes in de vorm van het Ichthus-teken, die verwijzen naar de twee vissen én naar Jezus. De vissen lijken te zwemmen in een zee van blauw als de kleur van de hemel: zeven blauwe Agapanthussen als liefdesbloem, blauwe Distel als bloem die verwijst naar lijden. Gelukkig werd er geen honger geleden deze keer. En de lichtblauwe bloemetjes zijn van de Oxypelatum met als betekenis hoop. De bloem zou verschenen zijn boven de stal waar Jezus werd geboren. Drie groene bolvormige bloemen dragen de naam Dianthus Green Trick en gelden als Bloem van God. Drie is het getal van de Drie-Eenheid of van God. Aan weerszijden van de Dianthus staan drie Blauwe Druifjes op bol als teken van hoop. Ze worden omringd door de vorm van een groene vis, die een staart heeft van een Drakenplant als symbool voor bescherming, een vorm van genade. De schikking bevat drie vissen in totaal…  

Uit de liturgie:

Een van de leerlingen (…) zei: “Er is hier wel een jongen met vijf gerstebroden en twee vissen (…)” Jezus nam de broden, sprak het dankgebed uit en verdeelde het brood onder de mensen, die er zaten. Hij gaf hun ook vis, zo veel als ze wilden.[1] Brood hier gedeeld om het leven, voedsel om verder te gaan, teken van liefde gegeven in ons bestaan, om in Gods naam de weg van Jezus te gaan.[2] Geef ons brood van genade.[3] Speurend naar hoop.[4] Wij geloven in de hemel, die op aarde dan begint.[5] Voor de zevende dag.[6]

——-

[1] Johannes 6: 8,9,11.

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 646: ‘Brood hier gedeeld’ (t. J.L. Bell & A.C. Bronswijk, m. J.L. Bell).

[3] ZZZ-bundel, lied 297: ‘Onze Vader in de hemel’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

[4] ZZZ-bundel, lied 110a: ‘Zomaar een dak’ (t. H. Oosterhuis, m. Valerius’ Gedenckclank 1626. 1 Korinthiërs 12:13.

[5] ZZZ-bundel, lied 229: ‘Lichtcredo’ (t. J. Roelofs-van der Linden, m. J. Goss). 

[6] ZZZ-bundel, lied 514: ‘Voor de zevende dag’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). Zeven = Goddelijke rust, volmaaktheid, volledigheid.

Creatief en duurzaam hergebruik:

Bloem & Passie by Dacor in Oegstgeest schonk een prachtige groene Dianthus Green Trick. De zilverkleurige schaal komt uit de vazenkast van Monique van der Gaag. Zij schonk ook de korenaren, het groene pitriet en de Drakenplant. Het mos aan de voorzijde komt oorspronkelijk van haar terras en gebruikte ze in een eerdere schikking en wel die van de ‘Drie Anjers op de Berg’ van 18 januari 2026. 

Samen aan de maaltijd, 1 februari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Voedsel in de bijbel

thema: Samen eten

voorganger/ liturg: Japke van Malde

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Na Driekoningen is de liturgische kleur weer groen tot de Veertigdagentijd met als betekenis hoop. In een diep bord ligt een groene maaltijd. De lepeltjes liggen erbij om samen te eten… Mogelijk is de maaltijd een agapè-maaltijd?[1] Drie roze rozen symboliseren in ieder geval liefde. Drie blauwe korenaren in de kleur van de hemel symboliseren het brood. Drie zachtgele Anjers en Dianthus Green Trick behoren tot dezelfde familie: beide bloemen dragen de naam Bloem van God. Het getal drie verwijst naar de Drie-Eenheid of naar God. De koperkleurige zaaddoosjes van de Talinum paniculatum staan voor eenvoud. De gele pluimpjes van de Solidago betekenen vreugde. De roze bloemetjes van de Kalanchoë zijn het symbool voor eeuwige liefde. Het geelgevlekte blad van de Broodboom kreeg deze naam omdat de gele vlekken lijken op gouden broodkruimels. En goud is de kleur van God.   

———

[1] Agapè is een vroeg-christelijke, gezamenlijke maaltijd, die de onderlinge verbondenheid, naastenliefde en gelijkheid tussen gelovigen benadrukt.

Uit de liturgie: Elke dag (…) braken (ze) het brood bij elkaar thuis en gebruikten hun maaltijden in een geest van eenvoud en vol vreugde. Ze loofden God. [2] Abraham haastte zich (…) naar Sara. “Vlug,” zei hij, (…) “Maak deeg en bak brood.Hij (…) zette alles aan zijn gasten voor. [3] Hierop liet de koning een overvloedig gastmaal voor hen aanrichten, en toen ze gegeten en gedronken hadden stuurde hij hen terug naar hun heer.[4] Tijd van brood.[5] Brood van genade. [6]

——-

[2] Handelingen 2: 46‐47 (NBV21).

[3] Genesis 18: 6,8.

[4] 2 Koningen 6:23 (NBV21).

[5] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 53: ‘Tijd van leven’ (t. H. Oosterhuis, m. H. Heuvelmans).

 [6] ZZZ-bundel, lied 297: ‘Onze Vader in de hemel’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen). 

Creatief en duurzaam hergebruik:

Bloem & Passie by Dacor in Oegstgeest rekende twee stelen Solidago en schonk daarna een hele bos! Het zilverkleurige bord is van glas en komt via Hester Scheltens van de Weggeeftafel in Oegstgeest. De witte lepeltjes zijn van steengoed en komen van de Weggeeftafel Kennedylaan in Oegstgeest. Het mos komt van het terras van Monique van der Gaag en de blauwe korenaren uit haar vazenkast.

Zeven maal, 25 januari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Wonderverhalen

thema: Het wonderlijke van Jezus’ eerste optreden

voorganger/ liturg: Myrthe Leijdens

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Na Driekoningen is de liturgische kleur weer groen tot de Veertigdagentijd met als betekenis hoop. Zeven rode rozen vormen het cijfer zeven. Tussen de bovenste drie groeien Distels, Duizendschoon en Gypskruid. Het groene x-teken (maal of keer) rechtsonder is gemaakt van de doornige steel van een roos. Doornen staan voor pijn en lijden, zoals in de doornenkroon. De roos is de bloem van de liefde. Drie keer staat een donkerrode Duizendschoon, familie van de Dianthus tussen de rozen als bloem van God. Het getal drie verwijst naar God of de Drie-Eenheid. De grote en kleine paarsblauwe distels symboliseren het grote en kleine lijden. De zeven rust op twee handvormige groene bladeren van de Fatsia japonica of Vingerplant, die staan voor bescherming. Men zou de ‘handen van God’ hierin kunnen zien. Roze gypskruid staat symbool voor eeuwige liefde. Bloemen en blad rusten op een ondergrond omlijst met blauw vilt in de kleur van de distels, dat met gouden knopspelden (alleen zichtbaar van opzij) is vastgespeld. Goud verwijst naar de zon en is de kleur van God.  

Uit de liturgie

Zeven maal zeventig keer heb je tijd. [1] Het leven is liefde, wees er blij mee; (…) het leven is ook treurnis; (…) het leven is soms een tragedie, doe er wat aan; [3] Maar meteen strafte Jezus hem af: “Nu geen woord meer, en kom uit die man!” Waarop hem de boze geest nog deed stuipen en wegging uit hem met een schreeuw van geweld. [3]

——

[1] Jan Wit, Dit is de tijd (citaat uit de openingstekst). Het verwijst naar zeven maal zeventig keer of oneindige vergeving. 

[2] Moeder Teresa, India, Litanie van het leven (citaat uit de slottekst).

[3] Marcus 1: 25, 26 vertaling dr. Marie H. van der Zeyde.

Creatief en duurzaam hergebruik:

De twee grote geschonken Fatsia-bladeren van de Vingerplant komen uit de tuin van Molly Ackerman. De gouden knopspelden (alleen zichtbaar van opzij), houden het blauwe vilt op de juiste plaats en Hella Noort schonk ze. Het blauwe vilt komt uit de vazenkast van Monique van der Gaag. De rode vierkante schaal komt van de Stichting Oegstgeester Kringloop SOEK. 

Er is altijd hoop in de eeuwige kringloop, Kerkasiel Kampen 21 januari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

Kerkasiel Kampen, waar op woensdag 21 januari 2026 met medewerking van de Ekklesia Leiden een doorlopende viering tussen 12 en 14 uur wordt verzorgd.

Initiatiefnemer: Wessel Eijkman in samenwerking met Maria Draaijers als voorganger/ liturg en een groep bevlogen gelovigen. 

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Na Driekoningen is de liturgische kleur weer groen tot de Veertigdagentijd. Op de schaal ligt een cirkel of krans van Klimopranken als een eeuwige kringloop: er is altijd nieuwe hoop. 

Klimop als teken van trouw, groen als de kleur van de hoop. Drie Narcisjes op bol staan symbool voor een nieuw begin. Drie is het getal van de Drie-Eenheid of van God.

Gemaakt en geschonken door Monique van der Gaag.

Uit de liturgie: Geen opgave gehad (maar dat hoeft ook niet: universele symbolen en bloemen zijn altijd passend.)

Creatief en duurzaam hergebruik:

Het ronde glazen bakje is een geschenk van Igna van Dijk. De zilverkleurige schaal en de jute band komen uit de vazenkast van Monique van der Gaag. De klimopranken uit haar ecologische tuin. De drie narcisjes op bol kocht Monique speciaal voor deze gelegenheid en zijn een geschenk. 

Drie Anjers of Bloemen van God op de berg, 18 januari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Wonderverhalen

thema: Staan in welk licht?

voorganger/ liturg:

Owe Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Na Driekoningen is de liturgische kleur weer groen tot de Veertigdagentijd met als betekenis hoop. De berg is bekleed met zacht groen mos, symbool van nieuw begin en daarom van hoop. Op de top van de berg staan drie witte Anjers met een rode rand oftewel Dianthus: Bloemen van God. Wit is de kleur van Licht en rood van de liefde. Licht en Liefde in één bloem verenigd! Drie verwijst naar de Drie-Eenheid van God de Vader, Jezus Christus de Zoon en de Geest. De witte bloemetjes zijn chrysantjes en hebben vele betekenissen, waaronder vreugde. Ze lijken als wolkjes te zijn neergedaald op het mos. Ze hebben een groen hartje. Een ‘hart’ verwijst naar de liefde.

Uit de liturgie: Zes dagen later nam Jezus Petrus, Jakobus en diens broer Johannes met zich mee een hoge berg op, waar ze alleen waren. 2. Voor hun ogen veranderde Hij van gedaante, zijn gezicht straalde als de zon en zijn kleren werden wit als het licht. (…) en uit de wolk klonk een stem: ‘Dit is mijn geliefde Zoon, in Hem vind Ik vreugde. Luister naar Hem!’ [1] Die zegt God te zijn, laat hij tevoorschijn komen (…) laat hij opstaan dat wij hem zien (…) wolk in de verte (…) wonderen zijn er genoeg. [2] Wij geloven: Uw liefde beschut beter dan raketten en drones. [3]

——

[1] Mattheus 17: 1‐2, 5 (NBV21).

[2] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 152: ‘Die zegt God te zijn’ (H. Oosterhuis, m. A. Oomen) Exodus 40:38 Markus 10:38.

[3] Naar Ernesto Cardenal. Psalm 5.

Creatief en duurzaam hergebruik:

De robuuste houten schaal is van Teakhout en komt oorspronkelijk uit Indonesië, maar was te koop bij de stichting Oegstgeester Kringloop. Het mos komt van het terras van Monique van der Gaag. 

Het wonder van water naar wijn, 11 januari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Wonderverhalen

thema: Metamorfose aan de gootsteen

voorganger/ liturg:

Marcel Barnard

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Na Driekoningen is de liturgische kleur weer groen tot de Veertigdagentijd met als betekenis hoop. Maar spoelt de hoop niet via het gootsteenzeefje weg? Want er is sneeuw en ijs. En het is glad! 

Het zat een beetje tegen, want… geen enkele bloem kan tegen temperaturen onder nul. Het kristalheldere water, het roze gekleurde of het rode bloemenwater bevriest zelfs. Dat zou wel een mooie metamorfose zijn! Maar het glas breekt. En al brengen scherven geluk, men moet de goden niet verzoeken. Of God om een wonder vragen?

Ongevraagd kwam er toch een wonder, een aanbod van witte rozen met een rode rand via het ‘bloemenmeisje’ Bibi van Bloemen Aan Huis. Is deze roos als teken van liefde van God de bloem met de gedaanteverwisseling van wit naar rood die we zoeken? Hoop is in ieder geval nooit ver weg! God evenmin.

Ondertussen veranderde de liturgische schikking drie keer. In de tweede liturgische schikking staan in het zeer grote wijnglas drie witte rozen met rode rand in een bodempje rood bloemenwater. Of is het rode wijn?

De derde liturgische schikking, die het beste bestand is tegen de diepvrieskou, toont in het stervormige zilverkleurige bakje rozen én kerstgroen, dat een buurvrouw bracht. Daarnaast drie bolletjes, die hun metamorfose ondergaan van bol tot bloem. Het worden krokussen. Die staan voor hoop. Drie is het getal van de Drie-Eenheid of van God. De ster en het vogeltje zijn er ook. En het gootsteenzeefje, dat de gootsteen symboliseert. 

Uit de liturgie: 

‘Als alles tegen zit, geef dan een beetje hoop[1] (…) ‘Hoop’ is dat ding met veertjes. [2] Nu wil ik een wonder (…) Genoeg gezongen voor Hem.  [3] Het water dat wijn geworden was. [4] Eén ster maakt de lucht minder dreigend.[5]

——–

[1] Lied: ‘Als alles tegen zit’, [op de melodie van ‘Als alles duister is’], (oorspronkelijk door t. Jacques Berthier, m. gemeenschap Taizé).

[2] Uit de slottekst: (Emily Dickinson, ‘the thing with feathers’, vertaling Niek Schuman.

[3] Lied: ‘Genoeg gezongen voor Hem’, Ps 98 vrij (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen).

[4] Johannes 2:9.

[5] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 680: ‘Eén ster’ (t. J. Roelofs-van der Linden, m. J. Baaij). 

Creatief en duurzaam hergebruik:

De eerste bloemschikking (bestaat niet meer):  

Het wijnkarafje op voet komt via Hester Scheltens van de Weggeeftafel, het dekseltje bewerkt door Monique tot ‘gootsteenzeefje’ via Paulien van Yperen, de wijnglazen met inhoud, het kristallen vogeltje, het onderbord, het mos en de bolletjes zouden een gift t.w.v. 7,50 euro zijn geweest van Monique van der Gaag.

De tweede bloemschikking (veranderde):

Het grote wijnglas is een geschenk van John van Zijp.

De derde bloemschikking (bleef): 

Het stervormige zilvergrijze bakje, het houten groen gemaakte vogeltje, de groene (bewerkte) ster, al het kerstgroen plus de bolletjes zijn eveneens een geschenk van Monique. 

Wonderlijke witte bloemen, 4 januari 2026

Liturgische schikking, foto, floriografie en beheer webpagina:

Monique van der Gaag

serie: Wonderverhalen

thema: Erbarmelijke wonderen

voorganger: Lea Zuyderhoudt

liturg: Rinske Boersma

Floriografie of beschrijving van de symboliek van de bloemen:

Het zat een beetje tegen, want op donderdag op Nieuwjaarsdag zijn alle bloemenwinkels gesloten. En op 2 januari jl. was de veiling dicht: geen aanvoer van verse bloemen. Ook op zaterdag 3 januari 2026 niet. Maar plantjes met witte bloemen zijn er wel. En bolletjes.

Na Kerst(mis) blijft de liturgische kleur wit tot Driekoningen op 6 januari. Wit is de kleur van licht en feest. Groen is de kleur van de hoop: het blad van de Helleborus of Kerstroos is groen, mos is groen, de Klavertjes 4 zijn groen en uit de aarde komen wit met groene puntjes van bolletjes in drietallen tevoorschijn. Misschien wel als een paarse Krokus? In ieder geval als teken van hoop. Ook de witte bloemen van de Helleborus symboliseren hoop: het is een wonder dat deze plant vanaf Kerstmis de hele winter bloeit. In de witte sierpot staan drie verschillende soorten: Helleborus, Krokus en Klavertje 4. Drie is het getal van de Drie-Eenheid of van God. De vier blaadjes van het Klavertje 4 staan voor hoop, liefde, vertrouwen en geluk.    

Uit de liturgie: ‘Als alles tegen zit, geef dan een beetje hoop[1] (…) In de hemel hangen zware violet gekleurde wolken (…)[2] Die zegt God te zijn, laat hij tevoorschijn komen (…) woorden en wonderen zijn er genoeg en goden van goud en beloften.[3] Adem, jij die liefde bent.[4]

——

[1] Lied: ‘Als alles tegen zit’, [op de melodie van ‘Als alles duister is’], (t. Jacques Berthier, m. gemeenschap Taizé).

[2] Zinsnede uit de openingstekst van het Slotdeel uit “Onweer in het Moeras” van Maria Vasalis (1940).

[3] Oecumenische liedbundel Zangen van zoeken en zien, lied 152: ‘Die zegt God te zijn’ (t. H. Oosterhuis, m. A. Oomen) Exodus 40:38 Markus 10: 38.

[4] Lied: ‘Slotlied: ‘Adem jij die liefde bent’ (t.A. Snitker, m.B. Huijbers).

Creatief en duurzaam hergebruik:

Het mos, de Klavertjes 4 en de witte schaal zijn een geschenk in natura van Monique van der Gaag. 

Samenwerkingen

Onze partners